დაამატეთ ორგანიზაცია

ქალაქი ახალქალაქი ჯავახეთში: ციხე-ნაქალაქარი, კუმურდო და მაღალმთიანი ზეგანი

შექმნილია:
განახლებულია:
🏙️ ჯერ საქმეზე

🏙️ ახალქალაქი: მთავარი გამგზავრებამდე

ჯავახეთის რაიონული ცენტრი საქართველოს სამხრეთში, ვულკანურ ზეგანზე, დაახლოებით 1700 მეტრის სიმაღლეზე. მოსახლეობის უმრავლესობა სომეხია, ამიტომ ირგვლივ სოფლებს ხშირად ორი სახელი აქვს. თავად ქალაქის მთავარი ძეგლია ციხე-ნაქალაქარი ციტადელით, ქარვასლითა და მეჩეთის ნანგრევებით. ტურისტული ინფრასტრუქტურა თითქმის არ არის, და აქაური ხასიათის ნახევარი სწორედ ამაშია.

📍
სადსამცხე-ჯავახეთი, თურქეთის საზღვართან
🌡️
კლიმატიქვეყნის ყველაზე ცივი რაიონი
🏰
მთავარი ქალაქშიციხე-ნაქალაქარი, XI-XVIII სს.
⛪
10 კმ-შიკუმურდოს ტაძარი, 964 წელი
ℹ️ კომფორტისთვის აქ ჩამოსვლა არ ღირს: მაჩვენებლები, სალაროები და მოწყობილი მარშრუტები თითქმის არსად არის. სამაგიეროდ ეს ის საქართველოა, რომელსაც გზამკვლევები იშვიათად აჩვენებენ: სომხური მეტყველება, ქვის სოფლები და ზამთარი, რომელიც ნახევარ წელს გრძელდება.

Крепость-городище Ахалкалаки

ახალქალაქი ქალაქია საქართველოს სამხრეთში, სამცხე-ჯავახეთის მხარეში, ამავე სახელწოდების მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრი. სახელი ქართულად „ახალ ქალაქს“ ნიშნავს, თუმცა ახალი ის უკვე ათასი წელია აღარაა.

ადგილი უჩვეულოა მათთვის, ვინც საქართველოს თბილისით, კახეთითა და ზღვით იცნობს. აქ არც ვენახებია, არც სუბტროპიკები: ვულკანური ზეგანი, უტყეო ბორცვები, ქვის სახლები და ზამთარი, რომელიც ადრე მოდის და გვიან მიდის. ქვემოთ თანმიმდევრობით: რა ნახოთ, როგორ ჩამოყალიბდა ეს ყველაფერი ისტორიულად და როგორ მიხვიდეთ.

📍 სად მდებარეობს ახალქალაქი და რატომ არის აქ ასე ცივი

Крепость-городище Ахалкалаки

ქალაქი ჯავახეთის ვულკანურ ზეგანზე დგას, დაახლოებით 1700 მეტრზე. თავად ზეგანი 1500-დან 3300 მეტრამდე იწევს, მუნიციპალიტეტის სამხრეთი საზღვარი კი საქართველოსა და თურქეთის სახელმწიფო საზღვარს ემთხვევა.

აქედან მოდის კლიმატიც. ახალქალაქი ქვეყნის ყველაზე ცივ რაიონად ითვლება: ზამთარი ხანგრძლივია, თოვლი თვეობით დევს, ზაფხული მოკლე და გრილი. შეცდომა, რომელიც ტექსტიდან ტექსტში გადადის, ქალაქის ყველაზე ჩრდილოეთ რაიონად მოხსენიებაა. ეს საქართველოს სამხრეთია, სიცივე კი განედის კი არა, სიმაღლისა და ღია ზეგანის ბრალია, სადაც ქარს ვერაფერი აჩერებს.

ოთხმოცდაათიან წლებში ჯავახეთს მძიმე პერიოდი დაუდგა: ეკონომიკა დაეცა, გათბობა არ ჰყოფნიდათ და მოსახლეობა ძველ ხეებს ჭრიდა, რომ სახლები გაეთბო. ზეგანი ისედაც თითქმის უტყეოა, ასე რომ იმ ზამთრების კვალი დღემდე ჩანს.

კიდევ ერთი თავისებურება, რომელიც მაშინვე შეიმჩნევა. მუნიციპალიტეტის მოსახლეობის უმრავლესობა სომეხია, და ბევრ სოფელს ორი სახელი აქვს, ქართული და სომხური. ეს ქალაქში პირველივე წუთებში ისმის.

🕰️ „ახალი ქალაქიდან“ რუსეთ-თურქეთის ომებამდე

A panoramic view of Akhalkalaki Fortress overlooking the historic town, where medieval walls, Ottoman heritage, and centuries of Caucasian history meet against the dramatic landscapes of Samtskhe-Javakheti.

ტრადიციული დათარიღებით დასახლებამ ქალაქის სტატუსი 1064 წელს მიიღო და ჯავახეთის ერთ-ერთი ცენტრი გახდა. ადგილობრივი გადმოცემა ისტორიას კიდევ უფრო შორს, ნოეს დროებამდე მიაქვს, მაგრამ ეს სწორედ გადმოცემაა და არა დოკუმენტირებული ქრონოლოგია.

შემდეგ იწყება ის, რამაც ქალაქის სახე განსაზღვრა. ნაყოფიერი მიწები გზაჯვარედინზე საუკუნეების განმავლობაში ხელიდან ხელში გადადიოდა, სანამ XVI საუკუნეში რეგიონი ოსმალეთის იმპერიამ არ დაიკავა. ოსმალური პერიოდი სამ საუკუნეზე მეტს გაგრძელდა და აქ დატოვა მეჩეთი, განაშენიანების ფენა ციხეში და ტოპონიმიკის ნაწილი.

XIX საუკუნის დასაწყისმა ხელისუფლების ცვლა რამდენიმე წელში მოაქცია. 1811 წელს ქალაქი რუსეთის არმიამ აიღო. 1812 წელს ბუქარესტის ზავით ახალქალაქი ოსმალეთის იმპერიას დაუბრუნდა. საკითხი საბოლოოდ 1828 წლის 22 სექტემბერს გადაწყდა, როცა გენერალ პასკევიჩის მეთაურობით ჯარებმა ქალაქი აიღეს.

საბჭოთა პერიოდში ახალქალაქი სასაზღვრო ზონაში იყო, რაც სერიოზულად ზღუდავდა როგორც მოსახლეობის, ისე ჩამომსვლელების გადაადგილებას. 2007 წლამდე აქ რუსული სამხედრო ბაზა იდგა, და მისი გასვლა ქალაქისთვის შესამჩნევი ეკონომიკური მოვლენა აღმოჩნდა.

🕰️ ახალქალაქი თარიღებით როგორ იცვლიდა პატრონს სასაზღვრო ქალაქი
1064
ქალაქის სტატუსი. დასახლება ჯავახეთის ერთ-ერთი ცენტრი ხდება, დათარიღება ტრადიციულია
XVI ს.
ოსმალური პერიოდი. რეგიონი ოსმალეთის იმპერიას გადადის სამ საუკუნეზე მეტი ხნით
1811
პირველი აღება. ქალაქს რუსეთის არმია იკავებს
1812
დაბრუნება. ბუქარესტის ზავით ახალქალაქი კვლავ ოსმალეთს უბრუნდება
1828
22 სექტემბერი. გენერალ პასკევიჩის მეთაურობით ჯარები ქალაქს საბოლოოდ იკავებენ
2007
ბაზის გასვლა. რუსული სამხედრო ბაზა ქალაქს ტოვებს
2010, 2017
იზოლაციის დასასრული. იხსნება მოკლე საავტომობილო გზა, შემდეგ სარკინიგზო მიმოსვლა
📌 ადრეული თარიღები ლიტერატურაში მიღებული ტრადიციით მოგვყავს. მონღოლებამდელი პერიოდის დათარიღების სიზუსტე ჯავახეთში დღემდე მსჯელობის საგანია.

Surb-Khaj-Church-with-big-statue-in-Akhalkalaki

🏰 ახალქალაქის ციხე-ნაქალაქარი: რა შემორჩა

ქალაქის ღირსშესანიშნაობათა ძველ ჩამონათვალებში ციხე და „XI საუკუნის ციხის კედლები“ ხშირად ცალ-ცალკე დგას, თუმცა ეს ერთი და იგივეა. უფრო ზუსტია ითქვას ციხე-ნაქალაქარი: არა ცალკე კოშკი, არამედ გამაგრებული დასახლების ნაშთები რამდენიმე სამშენებლო ფენით.

კომპლექსს XI-XIII და XVIII საუკუნეებით ათარიღებენ, და ასეთი დიაპაზონი შემთხვევითი არაა. ადგილი იმდენჯერ გადააკეთეს, რომ გადაკეთების კვალი შეუიარაღებელი თვალითაც ჩანს, თუმცა დაარსების დროინდელი ფრაგმენტები დღემდე შემორჩა.

შიგნით იკითხება ციტადელი, კოშკები, ქარვასლა, ეკლესიის ნაშთები სენაკებით, საყოფაცხოვრებო ნაგებობათა კვალი და მეჩეთის ნანგრევები. ნაკრები თავად მეტყველებს: აქ უბრალოდ გარნიზონს არ ამყოფებდნენ, აქ ვაჭრობდნენ, ცხოვრობდნენ და ლოცულობდნენ, სხვადასხვა ეპოქაში სხვადასხვაგვარად.

View-of-Akhalkalaki-Castle

🏰 რისგან შედგება ნაქალაქარი ექვსი ფენა, რომელიც ადგილზე იკითხება
🛡️
ციტადელი
სიმაგრის გული, კომპლექსის ყველაზე დაცული ნაწილი
🗼
კოშკები
თავდაცვითი ხაზის ნაშთები პერიმეტრზე
🐫
ქარვასლა
სავაჭრო გზის კვალი და არა მხოლოდ გარნიზონისა
✝️
ეკლესია და სენაკები
ადრეული პერიოდის ქრისტიანული ფენა
🕌
მეჩეთის ნანგრევები
ოსმალური ფენა, XVI საუკუნიდან მოყოლებული
🏚️
საცხოვრებელი ნაგებობები
ჩვეულებრივი საქალაქო ყოფის კვალი
🧱 კომპლექსის დათარიღება XI-XIII და XVIII საუკუნეებს მოიცავს. გადაკეთების კვალი ერთმანეთს ედება, ამიტომ ნაქალაქარს ერთიანი „აშენების თარიღი“ არ აქვს.

1811-დან 1828 წლამდე ხელისუფლება აქ სამჯერ შეიცვალა. ყარსისკენ მიმავალ გზაზე მდგარი სასაზღვრო ქალაქისთვის ეს ჩვეულებრივი ცხოვრება იყო, და სწორედ ის ხსნის, რატომ ერთ კომპლექსში ეკლესიაც არის და მეჩეთიც.

დღეს ნაქალაქარი კეთილმოწყობის გარეშეა: არც სალარო, არც მონიშნული მარშრუტები, არც მოაჯირები. დათვალიერებისას გაითვალისწინეთ ნაგებობების სისუსტე და სიფრთხილე გამოიჩინეთ ჩამონაშალზე. რუკის წერტილი და გამოხმაურებები შეკრებილია გვერდზე ახალქალაქის ციხე.

🗺️ ციხე-ნაქალაქარი რუკაზე ახალქალაქის ცენტრის ჩრდილო-დასავლეთით, ჯავახეთის ზეგანზე.
მარშრუტი ახალციხიდან თბილისიდან ბორჯომიდან
🗺️ ღია რუკა OpenStreetMap. ნაქალაქარი ქალაქის ფარგლებშია, მაგრამ კეთილმოწყობა და მაჩვენებლები არ არის: იხელმძღვანელეთ წერტილით და მისადგომი ადგილზე შეაფასეთ.

tevdores-eklesia-akhalkalakshi-church

⛪ კიდევ რა ნახოთ თავად ქალაქში

ქალაქი პატარაა, და მისი ცენტრი ორ საათში მოიარება. თითქმის ყველაფერს, რაც აქ დგას, გაპარტახების კვალი ატყვია, მაგრამ სწორედ ამიტომ ახალქალაქი არ ჰგავს აღდგენილ ციხეებს, როგორიც რაბათია.

სურბ ხაჩის ეკლესია. XIX საუკუნის სომხური ეკლესია, ქალაქის მთავარი სასულიერო ნაგებობა და გასეირნების ლოგიკური პირველი წერტილი.

Surb Khach Church in Akhalkalaki

ძველი თურქული მეჩეთი. სამსაუკუნოვანი ოსმალური პერიოდის კვალი, რომელზეც დანარჩენ საქართველოში უკვე ცოტა რამ მოგვაგონებს.

ვანქის სამლოცველო. პატარაა, მაგრამ ქალაქის სილუეტში შესამჩნევი.

მესროპ მაშტოცისა და მთავარეპისკოპოს კარაპეტ ბაგრატუნის ძეგლები. მაშტოცმა სომხური ანბანი შექმნა, და მისი ძეგლი ქართულ რაიონულ ცენტრში ქალაქის შემადგენლობას ნებისმიერ სტატისტიკაზე უკეთ ხსნის.

ხასის პარკი. საქალაქო პარკი იშვიათი მცენარეებითა და ბუჩქებით, ადგილობრივების მთავარი სასეირნო ადგილი.

სრული ჩამონათვალი მისამართებითა და გამოხმაურებებით შეკრებილია განყოფილებაში ახალქალაქის ღირსშესანიშნაობები.

🏔️ რა არის მუნიციპალიტეტში ქალაქის გარეთ

ჯავახეთში ყველაზე საინტერესო მაშინ იწყება, როცა რაიონულ ცენტრს ტოვებ.

კუმურდოს ტაძარი, ცენტრიდან დაახლოებით ათ კილომეტრში. გუმბათოვანი ტაძარი, აგებული 964 წელს, ამ პერიოდის ქართული ხუროთმოძღვრების ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი ძეგლი და მთავარი მიზეზი, რომ შემოგარენში გახვიდეთ.

Крепость Абули

აბულის ციხე ვულკანური მასივის კალთებზე. ციკლოპური წყობა, ანუ ნაგებობა უზარმაზარი დაუმუშავებელი ქვებისგან, ხსნარის გარეშე, რომლის ასაკიც ათასწლეულებით იზომება. დეტალები შეკრებილია მასალაში აბულის ციხე.

მურჯახეთისა და ხორენიის ეკლესიები და მუნიციპალიტეტის სხვა სოფლის ტაძრები, რომლებამდეც ცოტა ვინმე აღწევს.

ჯავახეთის ტბები და ვულკანები. ზეგანი მოფენილია ჩამქრალი ვულკანური კონუსებითა და ტბებით, რომელთა ნაწილიც დაცულ ტერიტორიებში შედის.

🚗 როგორ მივიდეთ და რა ნახოთ გზად

Ахалкалакская крепость

ადრე თბილისიდან გზა უსაშველოდ დიდ დროს იკავებდა. 2010 წელს გაიხსნა მოკლე საავტომობილო მარშრუტი, ხოლო 2017 წელს სარკინიგზო მიმოსვლის ამოქმედების შემდეგ რაიონმა იზოლირებულობა საბოლოოდ დაკარგა.

დღეს მისვლა შეიძლება მანქანით ახალციხის გავლით, მარშრუტკით თბილისიდან ან მატარებლით. ზამთარში დროის მარაგი გაითვალისწინეთ: ზეგანზე თოვლი იშვიათი არაა, უღელტეხილებს კი ხანდახან კეტავენ.

სამცხის გამვლელი გზა ძეგლების მთელ რიგს ჩაუვლის, ამიტომ მოგზაურობა ლოგიკურია მარშრუტად დაიგეგმოს და არა ერთი წერტილისკენ გაქანებად. გზად დგას აწყურის ციხე ბორჯომის ხეობის შესასვლელთან, ხერთვისის ციხე მდინარეთა შესართავთან და გამოქვაბულების ქალაქი ვარძია. ოდნავ განზე რჩება სურამის ციხე და ბორჯომ-ხარაგაულის ეროვნული პარკი.

🧭 სად დარჩეთ და რა არის ახლოს

ახალქალაქის საკუთარი სასტუმრო ბაზა მოკრძალებულია, ამიტომ ბევრი ქალაქს მარშრუტში დღის წერტილად იყენებს, ღამეს კი ახალციხეში ან ბორჯომში ათევს.

🛏️
სასტუმროები ახალქალაქში
თუ ზეგანზე ღამით რჩებით
🍽️
ახალქალაქის რესტორნები
სად ისადილოთ ქალაქში
🏰
სამცხე-ჯავახეთის ციხეები
მთელი მხარის ძველი ნანგრევები და სიმაგრეები
🌿
სამცხე-ჯავახეთის ბუნება
ტბები, ვულკანები და დაცული ტერიტორიები

ყოფილხართ ახალქალაქში? დატოვეთ გამოხმაურება Madloba-ზე: მოგვწერეთ, წელიწადის რომელ დროს იმოგზაურეთ, მოახერხეთ თუ არა ციხესთან მისვლა და რას ურჩევდით მათ, ვინც ჯავახეთის მარშრუტს პირველად გეგმავს.

ინფორმაცია აქტუალურია 2026 წლის ივლისისთვის. ზეგანზე სატრანსპორტო მიმოსვლა და გზების მდგომარეობა სეზონის მიხედვით იცვლება, გამგზავრებამდე გადაამოწმეთ აქტუალური პირობები, განსაკუთრებით ზამთარში.
📚 წაიკითხეთ შემდეგ
ჯავახეთის ტბები: ვულკანური წყალსატევები იმავე ზეგანზე.
ჯავახეთის ვულკანები: რატომ გამოიყურება ზეგანი ასე.
ხერთვისის ციხე: ციტადელი ვარძიისკენ მიმავალ გზაზე.
ჯავახეთის ეროვნული პარკი: მუნიციპალიტეტის დაცული ტერიტორიები.

❓ ხშირად დასმული კითხვები

❓ 📍 სად მდებარეობს ახალქალაქი?

💬 საქართველოს სამხრეთში, სამცხე-ჯავახეთის მხარეში, ჯავახეთის ვულკანურ ზეგანზე, დაახლოებით 1700 მეტრის სიმაღლეზე. მუნიციპალიტეტის სამხრეთი საზღვარი საქართველოსა და თურქეთის სახელმწიფო საზღვარს ემთხვევა.

❓ 🌡️ მართლა ყველაზე ცივი ქალაქია საქართველოში?

💬 ახალქალაქი ქვეყნის ყველაზე ცივ რაიონად ითვლება, და მიზეზი განედი კი არა, სიმაღლეა: ზეგანი ღიაა და უტყეო, ზამთარი კი ხანგრძლივი. რაიონის ყველაზე ჩრდილოეთად მოხსენიება არასწორია, ეს საქართველოს სამხრეთია.

❓ 🈁 რას ნიშნავს სახელი „ახალქალაქი“?

💬 ქართულად ეს „ახალ ქალაქს“ ნიშნავს. ტრადიციული დათარიღებით დასახლებამ ქალაქის სტატუსი 1064 წელს მიიღო, ასე რომ ახალი ის თითქმის ათასი წელია აღარაა.

❓ 🏰 რას წარმოადგენს ახალქალაქის ციხე?

💬 ეს ციხე-ნაქალაქარია და არა ცალკე კოშკი. კომპლექსში იკითხება ციტადელი, კოშკები, ქარვასლა, ეკლესიის ნაშთები სენაკებით, საცხოვრებელი ნაგებობები და მეჩეთის ნანგრევები. მას XI-XIII და XVIII საუკუნეებით ათარიღებენ.

❓ ⚔️ ვის ეკუთვნოდა ქალაქი XIX საუკუნეში?

💬 1811 წელს ის რუსეთის არმიამ აიღო, 1812 წელს ბუქარესტის ზავით ოსმალეთის იმპერიას დაუბრუნდა, ხოლო 1828 წლის 22 სექტემბერს გენერალ პასკევიჩის მეთაურობით ჯარებმა ქალაქი საბოლოოდ დაიკავეს.

❓ 🗣️ რატომ ლაპარაკობენ ჯავახეთში სომხურად?

💬 მუნიციპალიტეტის მოსახლეობის უმრავლესობა სომეხია, ამიტომ სომხური მეტყველება აქ ქართულზე ხშირად ისმის, ბევრ სოფელს კი ორი სახელი აქვს. ეს ქალაქის არქიტექტურაშიც ჩანს, სურბ ხაჩის ეკლესიიდან მესროპ მაშტოცის ძეგლამდე.

❓ ⛪ რა ღირს სანახავი შემოგარენში?

💬 964 წლის კუმურდოს ტაძარი ცენტრიდან დაახლოებით ათ კილომეტრში, აბულის ციკლოპური ციხე, მურჯახეთისა და ხორენიის სოფლის ეკლესიები, ასევე ჯავახეთის ზეგნის ტბები და ვულკანური კონუსები.

❓ 🚗 როგორ მივიდეთ თბილისიდან?

💬 მანქანით ახალციხის გავლით, მარშრუტკით ან მატარებლით. მოკლე საავტომობილო გზა 2010 წელს გაიხსნა, სარკინიგზო მიმოსვლა 2017 წელს გაჩნდა, და მას შემდეგ რაიონი იზოლირებული აღარაა.

❓ 🗓️ როდის ჯობია წასვლა?

💬 გვიანი გაზაფხულიდან შემოდგომის დასაწყისამდე. ზეგანზე ზამთარი ხანგრძლივი და თოვლიანია, გზებს ხანდახან კეტავენ, ამიტომ ზამთრის მოგზაურობა დროის მარაგითა და ამინდის თვალყურის დევნებით უნდა დაიგეგმოს.

❓ 🧭 რა ნახოთ გზად?

💬 აწყურის ციხე ბორჯომის ხეობის შესასვლელთან, ხერთვისის ციხე მდინარეთა შესართავთან და გამოქვაბულების ქალაქი ვარძია. ოდნავ განზე რჩება სურამის ციხე და ბორჯომ-ხარაგაულის ეროვნული პარკი.

ასევე წაიკითხეთ

ალა სმირნოვა
ავტორი:

ალა სმირნოვა

თანამდებობა: საქართველოს ღირსშესანიშნაობების ექსპერტი

მე ვარ ალა სმირნოვა, და მე სრულიად ვარ შეყვარებული საქართველოში. ჩემი ვნებაა გაზიარება საოცარ ისტორიებს და ამ ქვეყნის მდიდარ ძველ კულტურაში. როგორც საქართველო…

ვრცლად ავტორის შესახებ

35 კომენტარი

კომენტარის დასატოვებლად შედით ანგარიშში

  • А
    Александр Козлов
    Кейде, көз алдыма сол таулар мен ежелгі бекіністер елестейді. Ахалкалаки, қаланың атымен бірге, шынайы табиғаттың әсемдігі мен тарихтың тереңдігін біріктіреді. 11 ғасырдағы бекініс мені таңғалдырады, өйткені онда әрбір тастың артында тарих бар. Алайда, мен бір нәрсені түсіндім: туристерге онша көп ақпарат берілмейді. Мүмкін, жергілікті мәдениет пен дәстүрлер туралы көбірек айтқан жақсы болар? Жергілікті тағамдарды да ұмытпаңыздар, олар - тамаша тәжірибе. Ал сіздер, егер барсаңыздар, көліктеріңізді қайда қалдырасыздар?
  • W
    William Johnson
    I’ve always been fascinated by places that feel like they’ve been frozen in time, and Akhalkalaki seems to be just that. The mix of history with those Armenian villages really intrigues me. It’s like a living museum you can wander through. I mean, that 11th-century fortress? I can almost picture myself standing there, feeling the weight of all those stories in the stones. But it also strikes me that this place is probably not teeming with tourists, which makes it even more appealing. I'm curious about the local food and whether the people are friendly, though. This whole vibe of the high plateau is calling to me in a way I can’t quite explain. Thanks for bringing this gem into the light.
  • A
    Anna Schulz
    Die Beschreibung von Akhalkalaki klingt ja fast zu gut, um wahr zu sein. Diese alte Festung aus dem 11. Jahrhundert - wer denkt bei so etwas nicht an abgerockte Mauern und Touristenmassen? Und diese Hochplateaus, die einen unberührten Blick auf die Natur versprechen, klingen verlockend, aber was ist mit der Erreichbarkeit? Gibt es dort überhaupt öffentliche Verkehrsmittel oder bleibt man auf sein Auto angewiesen? Ich frage mich auch, wie es mit den Einheimischen aussieht. Fühlt man sich dort als Fremder oder sind die armenischen Dörfer wirklich so herzlich, wie oft behauptet wird? Ein paar ehrliche Erfahrungsberichte würden hier nicht schaden. Wie hoch ist die Wahrscheinlichkeit, dass ich in ein typisches Restaurant lande, das nicht nur Reis und Spieße bietet?
  • М
    Мария Смирнова
    Знаєте, як іноді щось незалежно читаєш і наче рука тягнеться до гілки дерева, під яким колись сидів? Ось і я, гортаючи цю статтю про Ахалкалакі, згадав нашу сімейну поїздку до Грузії. Так, вона була десь там, під сонцем, яке загравало на каменях фортеці. Той 11-вецький замок, що стоїть, мов тихий вартовий, переніс мене у часи, коли стіни ще знали про битви. Коли я думав про те, як ми з братом бігали уздовж огорожі, сміялися, втягуючи запах свіжого хліба з місцевої пекарні. І бердеши вкотре нагадали про те, наскільки люди тут гостинні, як справжня родина. Всі ці маленькі деталі, які, на перший погляд, може і незначні, а насправді змушують серце затремтіти, наче старий радянський радіоприймач, коли хтось намагається зловити сигнал. Згадую, як захоплювався красою природи, коли зазвичай споглядають на небо, і насправді, забуваєш про все інше. Нетипове місце, але яке з роками стає значущим. Так, серце прямо таки пульсує при думці про ці прості, але вагомі моменти.
  • ე
    ელგუჯა კვეთვაძე
    Ахалкалаки არის განსაკუთრებული ქალაქი თავისი ისტორიული მემკვიდრეობითა და უნიკალური კულტურით. მაინტერესებს, როგორია მდგომარეობა რკინიგზის განვითარებისა და მისი გავლენა ქალაქის ეკონომიკაზე? ასევე, რა სამუშაოები ტარდება დასაქმების პრობლემების მოსაგვარებლად?
  • s
    stasya
    Побывал в Ахалкалаки несколько лет назад. Город впечатляет своей историей и архитектурным наследием. Особенно запомнились руины крепости XIII века. Для любителей древности это отличное место. Климат, правда, свежий и ветреный, но виды и природа вокруг этого стоят. Главное, не забыть попробовать местное вино и мед — отличные сувениры.
  • C
    Chris
    I'm curious about the historical significance of the XIII-century fortress ruins in Akhalkalaki. How well-preserved are they, and is it possible to explore them either independently or with a guide?
  • В
    Валера
    В статье упоминается, что безработица и отток населения — проблемы Ахалкалаки. Интересно, как эти факторы сказываются на местной экономике, если город находится на пути важной железной дороги? Может, есть надежда, что развитие транспортной инфраструктуры поможет улучшить ситуацию?
  • თ
    თენგიზ დვალიძე
    აჩალკალაქი მართლაც აღსანიშნავი ადგილია თავისი ისტორიული მემკვიდრეობითა და შემოქმედებითი კულტურით, და განსაკუთრებით მომხიბვლელია ვარძიის მახლობლად არსებული ბუნებით.
  • J
    Joseph
    The rich blend of Armenian, Georgian, and Turkish culture in Akhalkalaki, along with its historical sites like the ancient fortress and surrounding monasteries, makes it a fascinating spot for ethnocultural tourism.
  • A
    AntonL2gw55
    Очень интересно узнать о городе с такой богатой историей и культурой. Ахалкалаки, без сомнения, стоит посетить ради его удивительных крепостей и природной красоты. Жаль слышать о безработице и оттоке населения. Надеюсь, что развитие туризма сможет улучшить ситуацию в регионе.
  • კ
    კონსტანტინე მოლოშვილი
    რა თქმა უნდა. სტატიაში უდავოდ მნიშვნელოვანი ინფორმაციაა მოცემული. მაინტერესებს, რკინიგზის ხაზზე ქალაქ ახალციხესთანაც ხომ არ გადის მონაკვეთი? ასევე, იქნებ მითხრათ, რომელ ხანაშია აშენებული ვარძია და რა ისტორია აქვს მას? ამ ადგილის მონახულება ნამდვილად გამორჩეული გამოცდილებაა.
  • X
    Xander Reed
    I'm curious about the transportation options in the city. How accessible is the railway station, and are there reliable public transport services for getting around and exploring nearby attractions like Vardzia?
  • Т
    Тимурчик
    Ахалкалаки — удивительное место на стыке Грузии, Армении и Турции. Был там в прошлом году, и город оставил глубокое впечатление. Армянская культура чувствуется на каждом углу — от архитектуры до кухни. Особенно понравился сочный лаваш и мясные блюда. Для любителей истории — настоящая находка. Руины древней крепости и близость к Вардзии просто поражают воображение. Немного грустно было видеть, что проблемы с безработицей все же затрагивают этот регион. Надеюсь, в будущем здесь будет больше рабочих мест, чтобы люди оставались и развивали такие богатые традиции.
  • ე
    ელენა
    Ахалкалаки ნამდვილად უნდა მოინახულო ბუნებისა და ისტორიის მოყვარულმა, განსაკუთრებით საინტერესოა მისი სიმაღლეზე მდებარეობა და ციხე-სიმაგრეების ისტორია.
  • Y
    Yuri Benson
    Sounds like an intriguing place to visit! The mix of Armenian, Georgian, and Turkish culinary influences must make for an exciting food experience, especially with all that delicious lavash and meat. The ruins and monasteries nearby also seem like a great opportunity to dive into the region's rich history. Plus, the cool, windy climate at 1700 meters sounds perfect for someone who enjoys winter sports. I'm curious about the impact of the train route from Baku to Tbilisi to Kars on the local economy and whether it might help with the unemployment and population decline.
  • J
    Jazlyn
    The town of Akhalkalaki sounds like a fascinating place with its strategic history and cultural richness. The presence of ancient fortress ruins and nearby monasteries offers a glimpse into the region's past. I find the idea of exploring such historical sites captivating. The mix of Armenian, Georgian, and Turkish cuisines must make the local dining experiences unique and delightful. I'm particularly drawn to the region's reputation for wine and honey. However, it's concerning to hear about the unemployment and population decline issues the town faces. Could someone share more about the impact of these challenges on daily life in Akhalkalaki?
  • А
    Артем Валерьевич
    Удивительно, что в Ахалкалаки сохранились руины крепости XIII века, которые могут быть интересны любителям истории. Климат здесь прохладный и ветреный, что необычно для такой высоты. Город действительно уникален своей этнокультурной атмосферой, а армянская кухня с лавашом и мясными блюдами оставила неизгладимое впечатление. Жалко, что проблемы с безработицей и оттоком населения ещё остаются, но надеюсь, что туризм сможет как-то повлиять на ситуацию.
  • F
    Flo
    The article mentions a significant presence of Armenian cuisine in the city. Are there specific local dishes unique to this region, combining the influences of Armenian, Georgian, and Turkish culinary traditions?
  • თ
    თინათინ-მარიამი
    როგორ ხდება ის, რომ მიუხედავად ეთნიკურად მრავალფეროვანი მოსახლეობისა, კვებითი კულტურა მაინც ასე ჰარმონიულად აერთიანებს ქართველურ, სომხურ და თურქულ სამზარეულოს? ეს აუცილებლად საინტერესო იქნებოდა ტურისტებისთვის!
  • თ
    თინათინ-მარიამი
    როგორ ხდება ის, რომ მიუხედავად ეთნიკურად მრავალფეროვანი მოსახლეობისა, კვებითი კულტურა მაინც ასე ჰარმონიულად აერთიანებს ქართველურ, სომხურ და თურქულ სამზარეულოს? ეს აუცილებლად საინტერესო იქნებოდა ტურისტებისთვის!
  • П
    Павел
    Интересно узнать, как активно развивается туристическая инфраструктура в Ахалкалаки. Есть ли планы улучшить транспортное сообщение с близлежащими туристическими объектами, такими как Вардзия?
  • S
    SergeyM47q
    Интересная информация об Ахалкалаки. Удивительно, что город настолько старый и имеет столь богатую историю и стратегическое значение. Из статьи узнал о руинах крепости XIII века и соседних монастырях. Порадовало разнообразие кухни, это всегда привлекает. Однако, жаль слышать о проблемах с безработицей и оттоком населения. Надеюсь, город сможет преодолеть эти трудности и привлечь больше туристов, учитывая его культурное наследие и природные красоты.
  • А
    Аля Пестова
    Интересно узнать, как решаются проблемы с безработицей в регионе и есть ли какие-то программы для привлечения молодёжи. В условиях оттока населения такие шаги могли бы помочь оживить город.
  • G
    G_elel
    Очень интересно было прочитать о Ахалкалаки! Даже не представляла, что это самый холодный район Грузии с такой богатой историей. Удивительно, как климат и многовековая культура делают его уникальным местом. Интересно было узнать о влиянии армянской культуры и двойных названиях сел — это добавляет региону особую атмосферу. Спасибо за вдохновение, захотелось посетить этот уголок и насладиться чистым горным воздухом и историей!
  • О
    Ольга
    В Ахалкалаки много религиозных памятников, но мне хочется отметить армянскую церковь Сурб-Хач, построенная армянскими переселенцами из Карина. В храме просторный зал, двухэтажная колокольня, на восточном фасаде высечен хачкар, которому уже очень много лет. В церкви на пожертвования жителей была построена читальня.
  • А
    Аделина
    Как прекрасно видеть, что статьи о Грузии и её городах, включая Ахалкалаки, становятся доступными и для русскоязычных читательниц! Грузия - это удивительная страна с богатой культурой и историей, и каждый её город имеет свою уникальную атмосферу. Статья замечательно передаёт дух Ахалкалаки и её значимость в контексте грузинской культуры. Обязательно добавлю этот город в список мест, которые хочется посетить в следующем путешествии! Спасибо за интересный материал!
  • A
    Anno
    Статья знакомит нас с Ахалкалаки - малоизвестным грузинским городом, описывает его особенности, включая архитектуру и ее смесь культур, открывает новую сторону Грузии и позволяет узнать больше о неизведанных местах. Рекомендую всем, кто ищет новые опыты и необычные путешествия в Грузии, посетить Ахалкалаки и открыть для себя этот неоткрытый город.
  • s
    siomukha91
    Интересный город Ахалкалаки, понравилось очень что по дороге в город можно посмотреть много интересных мест, удивительно что в городе очень много достопримечательностей, так еще и по пути можно увидеть много чего интересного. По своему красивый город, не зря написано в статье что те кто хочет уединения он вам понравится, кому надоели шум и многолюдность вас сюда. Спасибо автору , хорошо написали статью и историю о городе и про места которые можно посетить.
  • e
    emilpetrosyan000
    Просто восхитительно! Я только что прочитала статью о Ахалкалаки, самом холодном районе Грузии, и мое сердце просто пламенеет от желания посетить это удивительное место! Не могу поверить, какой богатой историей обладает этот маленький город. Я всегда мечтала о путешествиях, особенно в необычные места, и Ахалкалаки точно соответствует моим представлениям об идеальном приключении. Интересно, что этот район носит звание самого холодного в Грузии. Представляю себе, каким впечатляющим опытом будет наслаждаться красотами горной местности, окутанной покровом снега! Читая статью, я узнала о множестве исторических памятников, расположенных в этом районе. Архитектура и культура Ахалкалаки так уникальны и разнообразны! От древних храмов до величественных замков - каждое место обладает своей уникальной историей, и я с нетерпением хочу изучить их ближе. Конечно же, перед тем, как отправиться в это удивительное приключение, я обязательно загляну на madloba.info - самый большой справочник-каталог о Грузии. Ничто не может быть более ценным, чем информация от опытных путешественников, которые уже посетили это место. Отзывы и рекомендации на madloba.info помогут мне лучше подготовиться к путешествию и сделать его еще более незабываемым. Теперь у меня есть новая мечта и цель - посетить Ахалкалаки и окунуться в его уникальную культуру и природную красоту. Спасибо за вдохновение, статья и madloba.info! Вскоре я отправлюсь в это удивительное приключение и с удовольствием поделюсь своими впечатлениями с другими путешественниками!
  • b
    bikteeva94
    Кто не любит знойную жару, обязательно присмотритесь к этому городу - Ахалкалаки, это самый холодный район Грузии. Здесь очень красиво, много достопримечательностей, умиротворенная атмосфера, поэтому кто устал от городской суеты, это как раз подходящий для вас отдых и досуг!
    • K
      Kira
      Статья познакомила меня с с самым холодным городом Ахалкалаки,его климатом достопримечательностями,ведь история города начинается со времен легендарного Ноя, чистый воздух,горы луга все что нужно чтобы отдохнуть от суеты и шума больших городов.
    • a
      alizada-samira
      Чистейший воздух, луга и горы это конечно хорошо, но представляю, как людям там тяжело из-за холодно. Хотя, скорее всего, они уже привыкли к этому, но лично я не смогла бы жить в городе Ахалкалаки, привыкла к теплу) Но если вы устали от городской суеты, то этот город вам подойдёт)
    • b
      bikteeva94
      Ахалкалаки - самый холодный город Грузии, отличается от других шумных городов, тем что в нем находятся древние исторические достопримечательности! История города начинается еще со времен легендарного Ноя. Сюда приезжают, чтобы отдохнуть от городской суеты и насладиться чистым, горным и полезным воздухом.
    • И
      Ира
      Очень интересно! Люблю такие истории. Очень хотелось бы побывать в парке Хас, увидеть своими глазами древний город Ахалкалаки, погрузится в историю этого красивого и таинственного города. Почему в данное время большую часть населения занимают армяне? Город находится на границе с Арменией? Вот почему некоторые местности имеют армянские названия.
    დახმარება