დაამატეთ ორგანიზაცია

ქვეშის ციხე: შუა საუკუნეების ციხესიმაგრე და ისტორია

შექმნილია:
განახლებულია:

ქვეშის ციხე პატარა, მაგრამ ვიზუალურად მიმზიდველი და გამორჩეული ციხესიმაგრეა, რომელიც ბოლნისის ცენტრიდან დაახლოებით 9 კილომეტრში მდებარეობს. ამ ციხესიმაგრის გამორჩეული თვისება მისი პატარა გვირაბიდან შესასვლელია. ეს ადგილი ტურისტებში განსაკუთრებით პოპულარული არ არის. ციხესიმაგრე, ძირითადად, პირველი ქართველი მეფის რეზიდენციად არის ცნობილი, რომელიც 1569-1578 წლებში ისლამზე გადავიდა. ციხესიმაგრე მდებარეობს ქვემო ქართლის რეგიონში, მდინარე მაშავერას მარცხენა სანაპიროზე, ბოლნისის მუნიციპალიტეტში, სოფელ ქვეშთან ახლოს.

ქვეშის ციხე თავდაცვითი ციხესიმაგრეა, რომელიც მე-7 და მე-9 საუკუნეებს შორის აშენდა და სამეფო და სამთავრო რეზიდენციას წარმოადგენდა.

ციხის შესახებ პირველი ცნობები მე-7 საუკუნით თარიღდება. მე-12 საუკუნის ბოლოს ქვეშის ციხე მნიშვნელოვანი ისტორიული მოვლენების ცენტრში იყო. 1180-იანი წლების ბოლოს, თამარ მეფის პირველმა ქმარმა, რუსმა მთავარმა გიორგიმ (იურიმ), განჯასა და მის შემოგარენზე ლაშქრობა წამოიწყო და გაიმარჯვა. ამ ლაშქრობაში მას თან ახლდა ვარდან დადიანი, იმ დროის პატივცემული დიდგვაროვანი, რომელსაც სამეფო კარზე გამოჩენილი თანამდებობა ეკავა. მისი ერთგულებისა და თავდადებისთვის მადლიერების ნიშნად, დედოფალმა ვარდანს ქვეშის ციხე აჩუქა.

მაგრამ ყველაფერი მკვეთრად შეიცვალა 1191 წელს, როდესაც ვარდან დადიანი ღიად წავიდა ოპოზიციაში და შეუერთდა პრინც გიორგის, რომელიც უკვე გადასახლებული იყო საქართველოდან და გადაწყვეტილი ჰქონდა ნებისმიერ ფასად დაებრუნებინა დაკარგული მიწები. მათი გეგმები წარუმატებელი აღმოჩნდა და მას შემდეგ ქვეშის ციხე მხარგრძელების სამთავროს მფლობელობაში გადავიდა.

kveshi-fortress

XV საუკუნის ბოლოდან ციხესიმაგრე ბარათაშვილების საკუთრებასა და კონტროლს დაექვემდებარა, რომლებიც ამ პერიოდში წარმოუდგენელი ძალაუფლებით სარგებლობდნენ. ქვეშის ციხე განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი იყო XVI საუკუნეში, როდესაც ქართლის მეფეების მთავარი რეზიდენცია გახდა. XVIII საუკუნის ბოლომდე ის ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი სამხედრო გამაგრება იყო, რომელიც სამხრეთიდან რეგიონისკენ მომავალი მტრების შემოტევას აკავებდა. XIX საუკუნიდან ციხესიმაგრეში რუსული გარნიზონები იყო განლაგებული.

ამჟამად ციხესიმაგრეში მოხვედრა კლდეში გაჭრილი გვირაბითაა შესაძლებელი. კედლები და გამაგრებები შუა საუკუნეებშია აგებული; მათი საერთო სიგრძე 220 მეტრია, ხოლო სიმაღლე 1-დან 8 მეტრამდე მერყეობს. ციხესიმაგრის შიგნით მთაზე პატარა ეკლესიის მშენებლობა XVIII საუკუნეში განხორციელდა, თუმცა ცნობილია, რომ მან გაცილებით ძველი, მაგრამ იმ დროისთვის უკვე აღარარსებული ეკლესია ჩაანაცვლა. ამ არქიტექტურული ძეგლის ტერიტორია საკმაოდ დიდი რაოდენობით ანტიკურ ხანას შეიცავს. უძველესია დაახლოებით VII-VIII საუკუნეებით დათარიღებული სტელები, რომლებიც ქვისგან არის დამზადებული და ზოგან ძალიან რთული ნიმუშებით არის მორთული.

ასევე წაიკითხეთ

ალა სმირნოვა
ავტორი:

ალა სმირნოვა

თანამდებობა: საქართველოს ღირსშესანიშნაობების ექსპერტი

მე ვარ ალა სმირნოვა, და მე სრულიად ვარ შეყვარებული საქართველოში. ჩემი ვნებაა გაზიარება საოცარ ისტორიებს და ამ ქვეყნის მდიდარ ძველ კულტურაში. როგორც საქართველო…

ვრცლად ავტორის შესახებ

32 კომენტარი

კომენტარის დასატოვებლად შედით ანგარიშში

  • J
    Juan Rodriguez
    ¡Qué locura! La fortaleza de Kveshi es como un sueño medieval escondido en las montañas, ¡me encanta! No sabía que había un túnel para entrar, eso le añade un toque de misterio, ¡como si estuvieras en una película de aventuras! He estado en varios castillos de Europa, pero lo que me atrae de este lugar es su historia única, casi parece que las piedras guardan secretos. ¡Y esas arquitecturas raras! A veces me pregunto cómo imagino a las personas que vivieron allí, luchando, amando... ¿Tú crees que hay visitas guiadas? Sería genial caminar por esos pasillos y escuchar las historias en vivo. ¡Me encantaría!
  • J
    Jun Zhou
    我常常被那些鲜为人知的地方所吸引，而Kveshi堡垒就是一个如此迷人的存在。这个小小的堡垒背后隐藏着历史的重重层次，仿佛在低声诉说着过去的故事。当我看到那个穿过小隧道的入口时，不禁想象自己走进时光隧道，探索那些曾经生活在这里的人们。虽然这个地方名气不大，但它的建筑风格和历史背景让人感受到一种独特的魅力。我一直在思考，能否在不久的将来亲自去感受这个地方的氛围？有没有什么陪伴可以推荐，或者附近的其他小景点？
  • J
    Julia Müller
    Ich erinnere mich, als ich das erste Mal bei der Kveshi-Festung war, es war genau so wie in der Geschichte erzählt. Mein kleiner Neffe war begeistert von dem Tunnel, der den Eingang zur Festung bildete. Er hat sich so mutig gefühlt, als hätte er einen geheimen Zugang zu einer anderen Welt entdeckt. Das alte Gemäuer, die zerklüfteten Steine, die Geschichten, die darin schlummern! Es ist verrückt, aber ich kann immer noch schwören, dass ich die Geister von alten Rittern in der Luft spüren konnte. Die Atmosphäre dort ist irgendwie magisch, obwohl die Festung nicht groß ist. Man fühlt sich einfach von der Geschichte umarmt. Und der Blick von oben! Einfach atemberaubend. Mein Onkel hat gesagt, dass wir dort ein Picknick machen sollten, und ich kann mir keine bessere Kulisse dafür vorstellen. Kveshi hat einfach eine Seele, die man spüren kann.
  • F
    Francesca Romano
    Ricordo la prima volta che ho visto una fortezza medievale. Era una calda giornata d'estate, e io, con la mia famiglia, ci siamo avventurati in un viaggio in Georgia. Kveshi si è rivelata una gemma nascosta! Il tunnel d'ingresso ti fa sentire come se stessi varcando la soglia di un altro mondo, un modo perfetto per iniziare l'esplorazione. La bellezza dei dettagli architettonici mi ha colpito - ogni angolo raccontava una storia, un passato vibrante di vita e lotte. E mentre camminavo con mio padre, mi sono reso conto che questi luoghi sono come ponti tra generazioni, un modo per condividere ricordi e tradizioni. Ma chissà, chi altro ha visitato Kveshi? Come vi siete sentiti varcando quel piccolo tunnel?
  • Т
    Татьяна
    Друзья-путешественники по Грузии, какая классная находка — статья на Мадлоба про средневековый замок-крепость Квеши! В Тбилиси уже неделю, фанатею от труднодоступных фортеций Квемо-Картли с историей царицы Тамары, но с моей тягой к живописным выездам без толп, эта свежая подборка 2026 года просто огонь. Уже съездила в Квеши — замок VII века на неприступной скале у реки Машавера близ Болниси, подарок Тамары Вардану Дадиани, вход через туннель, башни и стены с видами на ущелье Дманиси, резиденция даже первого грузинского царя-мусульманина Давида! Для девчонок вроде меня это комфорт: 1 час от столицы, подъём по тропе 15 мин, пикник у реки.

    Мадлоба делится советами от картлисцев: сухая погода весна-осень, удобная обувь для скал, маршрутка из Болниси. Отзывы подсказали закатные фото, FAQ — бесплатно, трансфер 20 лари, с детьми ок. Планирую повторить с Вардзией!

    А вы покоряли Квеши — что круче, туннель-вход или панорама ущелья? Расскажите! 🤔
  • Т
    Татьяна
    https://madloba.info/blog/sights-of-georgia/srednevekovyj-zamok-krepost-kveshi/
  • К
    Константин
    Замок Квеши впечатляет своей архитектурой и историей. Интересно, что так долго он держал оборону и контролировал торговые пути. Замечательно, что проводятся работы по его восстановлению. Было бы здорово увидеть современный вид этого величественного сооружения и узнать больше о планах по его дальнейшей консервации.
  • J
    James J.
    I’m curious about the historical timeframe provided. The article mentions that the castle was initially built in the 14th-15th centuries and then reinforced in the 16th-17th centuries. It raises a question: did they maintain the original architectural style during these restorations, or did they incorporate more modern techniques of those later centuries?
  • შ
    შალვა
    დაინტერესებულს მექო კითხვა: მართლა XIV–XV საუკუნეებში აშენდა ეს ციხესიმაგრე? როგორც ვიცი, ბევრი რაიონის ძეგლები სწორედ ამას პერიოდშიც აღებულია ხოლმე. საინტერესოა, ამ ისტორიულ მონაპოვარს როგორ განიხილავენ და აკონუსულტირებენ რომელიმე ადგილობრივი ექსპერტი ან სპეციალისტიც?
  • კ
    კონსტანტინე გვენეტაძე
    ციხე-კოშკი ქვაში მართლაც შთამბეჭდავია. მაგრამ მაინტერესებს, თუ არსებობს რაიმე ისტორიული წყაროები, რომლებიც ამტკიცებს, რომ იგი კონტროლს უწევდა სავაჭრო გზებს იმერეთიდან შიდა საქართველოსკენ? შესაძლოა, ეს ინფორმაცია დაიკარგა ან არასაკმარისადაა გამოკვლეული. იქნებ რომელიმე არქეოლოგი თუ გაითვალისწინებდა ამ საკითხს.
  • v
    valENtinKotov1992
    Интересно, как археологические исследования повлияли на состояние крепости? Есть ли надежда, что вскоре замок станет туристическим объектом?
  • N
    Nihat Altın
    I am curious about the mention of the fortress controlling the trade routes. With the castle standing abandoned since the late 19th century and partially ruined, how effective could it really have been in controlling trade routes during its prime? This seems like a challenging task, given its location and the evolving political landscape over the centuries.
  • W
    Walter
    Is it possible that the fortress was used more for controlling the trade routes than for defense against the Ottoman raids? I find it intriguing that such a significant structure now sits abandoned, partially due to earthquakes and erosion. The ongoing archaeological and conservation efforts are important, but I wonder how they will manage the challenges posed by the natural landscape over time.
  • И
    Илья Шишкин
    Был в селе Квеши и видел замок своими глазами. Место впечатляет своими масштабами и историей. Особенно понравились виды, открывающиеся с его высоты. Хотя многие части замка немного разрушены, видна проделанная работа по их восстановлению. Интересно было бы узнать больше о деталях археологических находок в этом районе.
  • გ
    გოგი
    სამშენებლო მასალას რომ გავითვალისწინოთ, აშკარაა, რომ ადგილობრივი კირის ქვა მდგრადია, მაგრამ მაინტერესებს, როგორ ხვდებოდნენ ადგილობრივები დროთა განმავლობაში ბუნებრივი საფრთხეებისგან გამოწვეულ შესაძლო დაზიანებებს? განსაკუთრებით მიწისძვრების დროს, თუ უცხოელების თავდასხმებსაც ემატებოდა. შეიძლება სწორედ ეს გავლენები მიანიშნებსაწილობრივ ნადგურდებოდა?
  • Т
    Татьяна Сергеевна
    Замок Квеши — это впечатляющий пример средневековой крепостной архитектуры в Грузии. Интересно было бы узнать, насколько хорошо сохранились оригинальные части замка, учитывая продолжительные периоды реставрации и недавние работы по укреплению. Также хотелось бы услышать больше о текущих археологических находках и их значимости для истории региона.
  • S
    Seth
    The panoramic views from the castle's heights must be breathtaking, and it's fascinating to think about its historical significance in controlling trade routes and defending against Ottoman raids.
  • თ
    თენანი
    ქვიშის ციხე-კოშკი ნამდვილად შთამბეჭდავია თავისი მდებარეობით და ისტორიით. შუასაუკუნეების არქიტექტურა და მძლავრი თავდაცვითი ნაგებობები ნამდვილად აღფრთოვანებას იწვევს. სასიხარულოა, რომ ამ ძეგლზე მიმდინარეობს არქეოლოგიური და კონსერვაციული კვლევები. ეს ნაბიჯი ნამდვილად მნიშვნელოვანია მის შესანარჩუნებლად. ისეთი ადგილებიდან, როგორიც ქვიშის ციხეა, მაშინვე ვგრძნობ ჩვენი ქვეყნის ისტორიას და სიძველეს.
  • А
    Алексей Пахомов
    Крепость Квеши производит впечатление своими мощными стенами и историей. Интересно, как местный известняк и дерево выдержали века сражений и природных испытаний. Оттого, что с конца XIX века замок стоит заброшенным, немного грустно, но радует, что с 2017 года его восстанавливают. Хочется верить, что усилия по сохранению позволят будущим поколениям увидеть эту крепость во всей красе. Панорамные виды с высоты, наверное, впечатляют дух.
  • ვ
    ვაახტანგი
    გავრცელებულია, რომ შუა საუკუნეების ციხესიმაგრე კვეში მნიშვნელოვან როლს ასრულებდა ჩვენი ქვეყნის სავაჭრო მოკავშირეთა და დაცვითი ხაზების კონტროლში. მაინტერესებს, სად მოიპოვება ინფორმაცია მისთვის დამახასიათებელ სტრატეგიულ მნიშვნელობაზე და როგორი იყო მისი გავლენა ჩვენს რეგიონზე? ასევე, თუ ცნობილია, როდის შეიძლება დასრულდეს მიმდინარე რესტავრაცია და შესაძლებელი იქნება თუ არა მისი მონახულება ტურისტებისთვის უახლოეს მომავალში?
  • М
    Марина Тимофеевна
    Интересно, будут ли открыты для посетителей виды с крепости после завершения всех восстановительных работ?
  • L
    LauraKing
    The fortress in Khveši sounds absolutely fascinating with its rich history and stunning panoramic views. I'm curious about the materials used in its construction, particularly the local limestone and wood for the flooring. How well have these materials endured over the centuries, especially given the earthquakes and erosion you mentioned?
  • t
    tylerrichardson1987
    Is it possible that parts of the castle still remain vulnerable to erosion and earthquakes despite the ongoing conservation efforts since 2017?
  • E
    Elvina
    Крепость Квеши — одна из тех малоизвестных, но необыкновенно интересных достопримечательностей Грузии, которая обязательно заслуживает внимания. Несмотря на свою компактность, она поражает своим историческим значением и архитектурными особенностями. Вход через маленький тоннель придает ей особую атмосферу загадочности, а история с участием царицы Тамары и Вардана Дадиани делает это место по-настоящему уникальным. Для меня было удивительно узнать, что крепость служила не только оборонительным укреплением, но и резиденцией царей и князей. Прогулка по этим древним стенам с историей, уходящей в VII век, подарила удивительные ощущения и дала возможность прикоснуться к культурному наследию Грузии.
  • v
    viktoriadosmetova
    Удивительная история крепости Квеши!
    Будто в игре "Горячая картошка" она передавалась из рук в руки, меняла своих хозяев.
    Определённо значимое место для любого историка и туриста.
  • Е
    Елена
    Крепость Квеши, расположенная всего в 10 км от Болниси, является одной из малоизвестных, но чрезвычайно интересных достопримечательностей Грузии. Первые упоминания о ней относятся к VII веку, а в XII веке царица Тамара подарила крепость Вардани Дадиани. Это место привлекает внимание своими уникальными архитектурными решениями и богатой историей. Вход в крепость осуществляется через маленький тоннель, что добавляет ей особого шарма и загадочности. Посещение крепости Квеши позволяет не только насладиться великолепными видами и архитектурой, но и прикоснуться к многовековой истории Грузии, ощутить дух прошлого и понять, насколько важным был этот объект в разные эпохи.
  • y
    yshorts0.078
    Я впечатлена статьей о средневековом замке-крепости Квеси в Болниси! Она действительно раскрыла все прелести этого исторического места. Описания замка, его архитектуры и обстановки создали у меня яркое представление о его величии и значимости. Фотографии позволили мне оценить его красоту и внушительность. Также я ценю информацию о его историческом значении и роли в культуре Грузии. Статья также предоставила практические советы для посетителей, что является большим плюсом. Я чувствую себя вдохновленной и готовой исследовать Квеси лично. Большое спасибо за такую интересную и информативную статью!
  • A
    Anno
    Статья о крепости Квеше является отличным материалом для любителей истории и средневековых замков. Автор очень подробно рассказывает об истории создания замка, его архитектурных особенностях и военной стратегии использования. Также в статье приводятся интересные факты о жизни и культуре народа, который обитал в замке в прошлом. Фотографии внутренних помещений и снаружи создают пугающее впечатление, что надо увидеть своими глазами. Крепость Квеше является не только одним из самых красивых замков Грузии, но и важным историческим объектом. Эта статья в полной мере передает все чудо, которое скрыто в этом средневековом замке и сразу заставляет вас желать отправиться туда и увидеть все своими глазами.
  • b
    bikteeva94
    Подобные архитектурные достопримечательности конечно же интересно смотреть вживую, прикоснуться к ним, узнать их историю создания, какие-то факты и так далее. Крепость Квеши маленькая по своим размерам, главной особенностью данной крепости является вход через крошечный тоннель. И почему-то эти места не пользуются спросом у туристов.
  • М
    Марина
    Очень люблю не особо туристические места. Крепость Квеши одно из таких мест. Плюс крепость маленькая, это потрясающе для уединенного отдыха. Интересно было бы пройти по тому тоннелю, что был описан с статье Мадлоба. Грузия славится крепостями разных веков постройки - и не удивительно, всю свою историю страна обороняется от нападений.
  • И
    Иван
    Достаточно интересная история у крепости Квеши. Сначала все закрутилось вокруг нестабильного вельможи Вардана, затем крепость поочередно переходили во владение к нескольким феодальным родам и в итого стала цитаделью против османских противников. Меня как историка и археолога эти исторические и архитектурные памятники-крепости очень завораживают своей грузинской архитектурой и духом средневековья. Очень интересна историческая справка про крепость.
  • И
    Ира
    Очень старинная крепость Квеши, замок первого царя Грузии стоит того, чтобы его увидели своими глазами. Это средневековое строение находится на краю горы, что делает его необычайным и удивительным местом. Несомненно, хотелось бы увидеть каким образом туда можно зайти через тоннель в скале. Именно это и делает крепость Квеши необычайно уникальным.
    დახმარება