დაამატეთ ორგანიზაცია

💧 ისპანის ჭაობები ქობულეთში: სფაგნუმი, ბუნება და ბილიკების სახელმძღვანელო

შექმნილია:
განახლებულია:
🌿 მთავარი მოკლედ

ისპანის ჭაობები, ქობულეთი

📍 სადქობულეთის ჩრდილოეთი, აჭარა, ბათუმიდან დაახლ. 28 კმ
🌍 სტატუსირამსარის ტერიტორია (1997), ქობულეთის ნაკრძალის ნაწილი
📐 ფართობი770 ჰა (ისპანი I - 331 ჰა, ისპანი II - 439 ჰა)
💸 შესვლადაახლ. 10 ლ., სამუშაო საათები 09:00-18:00
🥾 ბილიკებისამი მარშრუტი: ისპანი 2 (500 მ), თეთრი ხავსი, დროზერა (1 კმ)
🚌 მისასვლელიმარშრუტკა ბათუმი-ქობულეთი (~1,5 ლ.), შემდეგ ტაქსი
💡 რჩევა: წყალგაუმტარი ფეხსაცმელი აუცილებელია - წვიმის შემდეგ ხის ტროტუარები ადიდდება. ბინოკლი ქირაობით ხელმისაწვდომია შესასვლელთან.
📖
ქვემოთ: რატომ არის სფაგნუმი უნიკალური, სამი ბილიკი ჭაობში, რა ჩიტები შეიძლება ნახოთ და ბათუმი-ქობულეთიდან მისვლის გზა.

როდესაც ვსაუბრობთ აჭარის ბუნებრივ სასწაულებზე, ჩვეულებრივ მთებსა და ჩანჩქერებს ვახსენებთ. ქობულეთის ისპანის ჭაობები ამ სიაში იშვიათად ჩნდება, და ამაოდ. შავი ზღვიდან სულ 300 მეტრში, 770 ჰექტარ ნაკრძალზე, გადაჭიმულია სფაგნუმის ტორფნარი, რომელიც 1997 წლიდან წყალჭარბი ტერიტორიების რამსარის კონვენციაში შედის. ეს მხოლოდ ჭაობი კი არ არის, არამედ ცოცხალი ფილტრი, რომელიც ქობულეთს წყალდიდობისგან იცავს, ნახშირბადის საწყობი ათასწლეულების განმავლობაში, და ადგილი, სადაც სფაგნუმის ხავსზე სპეციალური სათხილამურებით სეირნობა შეიძლება.

Болота Испани

🌿 რატომ არის ისპანის ჭაობები უნიკალური: სფაგნუმი და ტორფნარი

ისპანის მთავარი გმირი სფაგნუმის ხავსია. მოყვითალო, მოწითალო ან მომწვანო, ის ჭაობს 25-45 სანტიმეტრი სისქის ნაბდით ფარავს, რომელიც გარემოზე 4-5 მეტრით მაღლა დგება. ქვეშ კი ტორფის ფენა რამდენიმე მეტრი სისქისაა.

სფაგნუმი თავისი წონის 25-ჯერ მეტ წყალს შთანთქავს. ის არასოდეს სრულად იძირება წყლის ქვეშ: წვიმიანი დღეებში, როცა ირგვლივ ყველაფერი წყლით ივსება, ტორფნარის ზედაპირი მშრალი რჩება. სწორედ ამიტომ ისპანის ჭაობები გიგანტური ბუფერივით მუშაობს: წვიმების დროს ჭარბ წყალს შთანთქავს და მშრალ პერიოდში ნელ-ნელა გამოიყოფს.

Болота Испани

სფაგნუმი გარემოს დაბინძურების მიმართ ყველაზე მგრძნობიარე ხავსია მსოფლიოში. ის მხოლოდ იქ იზრდება, სადაც ჰაერი და წყალი სუფთაა.

🦆 ჩიტები, კუები და იშვიათი მცენარეები

ისპანი აჭარაში ფრინველთა დაკვირვების ერთ-ერთი საუკეთესო ადგილია. ჭაობი გადამფრენი ჩიტების მარშრუტებზე მდებარეობს და პიკის პერიოდში, აპრილსა და ოქტომბერში, მის გავლით ათასობით წყლის ჩიტი გადიის. მუდმივ მობინადრეებს შორის არიან გამწვანებელი (ზიმოროდოკი), ჩიბისი, რუხი და თეთრი ჭყავი, ჭაობის ავდარი. შესასვლელთან ბინოკლის გაქირავება შეიძლება.

მცენარეებიდან ყურადღებას იქცევს დროზერა, პატარა მწერიჭამია მცენარე, რომელიც წებოვანი ნახვრეტებით ფარფლებსა და წვრილ მწერებს იჭერს. პირებში ჩანს თეთრი და ყვითელი წყლის შროშანები, ჭაობის კუ კი ნელა გამოდის მზის სათბობად ნაყარ მორებზე.

Болота Испани

🥾 ისპანის ბილიკები: სამი მარშრუტი

🥾 სასეირნო ბილიკები
ისპანი 2
500 მ · 2 სთ · მარტივი
მთავარი მარშრუტი: ხის ტროტუარებზე დასაკვირვებელ კოშკამდე სმეკალოვკის არხის გავლით. გზად ინფორმაციული დაფები ფლორისა და ფაუნის შესახებ. სფაგნუმის გუმბათზე გასვლა.
სფაგნუმის გუმბათი
თეთრი ხავსი
სიგრძე ცვლადი · მარტივი
მარშრუტი ყველაზე მკვრივი სფაგნუმის მოედნებისა და მურყნის ტყის გავლით. ბილიკი მივყავართ გვიმრამდე, ყინულოვანი ეპოქის რელიქტამდე, და პირებამდე წყლის შროშანებით.
გამყინვარების რელიქტები
დროზერას ბილიკი
1 კმ · 3 სთ · მარტივი
ბილიკი სმეკალოვკის არხის მარჯვენა ნაპირზე. 100 მეტრის შემდეგ იწყება სფაგნუმის გუმბათების ზონა. მწერიჭამია დროზერებისა და ჭაობის კუების დასაკვირვებლად საუკეთესო ადგილი.
მწერიჭამია მცენარეები

ჭაობის სათხილამურები შესასვლელთან იქირავება. ეს ჩვეულებრივი სათხილამური კი არ არის, არამედ ფართო ხის პლატფორმები, რომლებიც წონას სფაგნუმის ზედაპირზე ანაწილებს. სათხილამუროების გარეშე ყოველი ნაბიჯი რბილ, ღრუბლისებურ მასაში ჩაიძირება.

🚌 როგორ მივიდეთ ბათუმიდან და ქობულეთიდან

Болота Испани

ჭაობები ქობულეთის ჩრდილოეთ ნაწილშია. ვიზიტ-ცენტრი და ნაკრძალის შესასვლელი ქალაქის ცენტრიდან 2-3 კმ ჩრდილოეთით. მისამართი: ლესელიძის ქ. 4, ქობულეთი.

ქობულეთიდან. ტაქსით 10-12 წუთი, 5-8 ლ. ფეხით ქობულეთის სანაპიროდან ჩრდილოეთის მიმართულებით 30-35 წუთი. ადგილობრივი მარშრუტკა (ქობულეთის ჩრდილო სექცია ან პოტის მიმართულება) რამდენიმე წუთში მიიყვანს.

ბათუმიდან. ბათუმის სადგურიდან ქობულეთის მარშრუტი, ბილეთი 1,5-2 ლ., 30-40 წუთი. ქობულეთში ადგილობრივ ტრანსპორტზე ან ტაქსზე გადაჯექით.

🚌 როგორ მივიდეთ
🚌
მარშრუტკა ბათუმიდან
ბათუმი → ქობულეთი, შემდეგ ტაქსი ან ფეხით
40-50 წთ
~2 ₾
🚖
ტაქსი ქობულეთის ცენტრიდან
ნაკრძალის ჩრდილოეთ შესასვლელამდე
10-12 წთ
5-8 ₾
🚶
ფეხით ქობულეთის ცენტრიდან
სანაპიროს გასწვრივ ჩრდილოეთისკენ
30-35 წთ
უფასო
💡 ვიზიტ-ცენტრი (ლესელიძის ქ. 4) მუშაობს 09:00-18:00. წვიმის შემდეგ ბილიკების მდგომარეობის გარკვევა შეგიძლიათ: [email protected]

ზღვის პირი ჭაობი

Ispani Peatland

ისპანი ძალისხმევას არ საჭიროებს: მთის ასვლა არ არის, რთული გზა არ არის. ოცდაათი წუთი ქობულეთიდან, და ათასწლოვანი ტორფნარის ზედაპირზე დგახართ, გამწვანებელს უყურებთ პირთან და სიჩუმეს ისმენთ, რომელსაც სარეკრეაციო ქალაქში ვერ იპოვით.

🗨️ ახლა თქვენი სიტყვაა! ყოფილხართ ისპანის ჭაობებში? მოგვიყევით, მოახერხეთ სათხილამუროებზე სეირნობა, რა ჩიტები ნახეთ, ძალიან გასველდით. გაგვიზიარეთ კომენტარებში.

მონაცემები აქტუალურია 2026 წლის 16 ივნისისთვის.

❓ ხშირად დასმული კითხვები

❓ 🎯 სად მდებარეობს ისპანის ჭაობები?

ქობულეთის ჩრდილოეთ ნაწილში, აჭარაში, ბათუმიდან დაახლ. 28 კმ-ში, შავი ზღვიდან 300 მეტრში. ქობულეთის დაცული ტერიტორიების ნაწილია.

❓ 🎯 რა ღირს შესვლა?

დაახლ. 10 ლ. მოზრდილებისთვის. სამუშაო საათები 09:00-18:00. მიმდინარე ინფო: apa.gov.ge ან [email protected].

❓ 🎯 რა არის ჭაობის სათხილამური?

ფართო ხის პლატფორმები, რომლებიც ფეხზე ეკეთება სფაგნუმის გუმბათზე ჩაუძირებლად სეირნობისთვის. შესასვლელთან ქირაობით არის.

❓ 🎯 რა ჩიტები შეიძლება ნახოთ?

გამწვანებელი (ზიმოროდოკი), ჩიბისი, ჭყავი, ჭაობის ავდარი. საუკეთესო პერიოდი: აპრილი და ოქტომბერი, გადასახლების სეზონი.

❓ 🎯 რა ვიყოლიოთ?

წყალგაუმტარი ფეხსაცმელი (ხის ტროტუარები ადიდდება), მწერსაწინააღმდეგო საშუალება, ბინოკლი (ან ადგილობრივი ქირაობა), ტანსაცმელი.

ალა სმირნოვა
ავტორი:

ალა სმირნოვა

თანამდებობა: საქართველოს ღირსშესანიშნაობების ექსპერტი

მე ვარ ალა სმირნოვა, და მე სრულიად ვარ შეყვარებული საქართველოში. ჩემი ვნებაა გაზიარება საოცარ ისტორიებს და ამ ქვეყნის მდიდარ ძველ კულტურაში. როგორც საქართველო…

ვრცლად ავტორის შესახებ

38 კომენტარი

კომენტარის დასატოვებლად შედით ანგარიშში

  • A
    Ana Kapanadze
    ზღვის პირას ჭაობებიდან უცხო სურნელი ასდის. დასვენებისას ვოცნებობდი ამ ადგილებზე საგადასახადოდ წამოსულ ყვავილებს ვნახავდი. არ ვიცი, იქნებ ეს სფაგნუმი მაცდური ზაფხულის მზის სხივებით არის გაწვდილი, მაგრამ მწვანე ნაშთებთა გარემოში სიარული თითქოს თავდაყირა წევს წუთიერების განცდას. სამარხად შეაჩერა ლანდშაფტმა, ხოლო ფრინველების ხმებმა სიამოვნებისავით ჩაიხრჩო ჩემი სული. ალბათ წელს მაინც უნდა გავიმგზავრო, მაგრამ ჰიპოთეტური თქმაა? შაბათ-კვირას მეც მიმიღებს მინდვრების ამ მთელი სილამაზით. მარიამ, სად შეიძლება ბილიკების ტურნე დავიწყო?
  • Т
    Татьяна
    Gamarjoba! 🌿💧 Этот рейтинг про болото Испани — действительно необычное и интересное место, о котором стоит знать каждому, кто любит дикую природу и загадочные уголки! 😍

    Это болото расположено в западной части Грузии, вблизи района Колхети, и представляет собой одно из крупнейших торфяных болот страны. Тут нет привычных горных панорам или бирюзовых озёр, но именно такое место поражает своей атмосферой: обширная поверхность, туман над водой по утрам, редкие кустарники и травы, редкие птицы и необычные природные звуки 🌫️🐦

    💡 Почему место действительно необычное:
    • Болото Испани — это не просто «грунтовая низина», а целая экосистема, где сохраняются торфяники, редкие растения и виды птиц, которые можно увидеть только здесь.
    • Такие торфяные болота играют важную роль в природе: они аккумулируют влагу, служат естественным фильтром для воды и создают уникальные условия для множества видов флоры и фауны.

    👣 В рейтинге есть советы от местных — они помогают понять, где пройти безопасно, какие тропы выбрать, какие зоны особенно живописны для наблюдений и фото 📸. Особенно интересно бывает наблюдать вокруг за птицами и необычными растениями, когда солнце мягко играет на поверхности воды 🌞✨

    Такое место отлично подходит для неспешных прогулок, наблюдения за природой и созерцания — иногда даже больше, чем масштабные горные маршруты, именно атмосфера и уединённость делают такие локации особенными 🌾

    После прогулки по болотистой местности так приятно представить, как ты зайдёшь в уютное кафе ☕🍰, обсудишь увиденное с друзьями за чашкой ароматного кофе и бокалом грузинского вина 🍷 — ведь такие природные приключения оставляют сильные впечатления!

    А вы уже гуляли по торфяникам или болотам? Какие необычные природные места вам запомнились больше всего — густые леса, горные озёра или вот такие загадочные болота? 🌿📸💫
  • o
    oleg2zyrev
    Интересно узнать о таком месте, как Зеда Саирме, особенно с его загадочными башнями и “рогами”. Природные изменения настолько впечатляющие. Вид на Квемо Рача и церковь Лабечина, наверное, завораживает. Правда, добраться до этого уникального участка может быть непросто, но, видимо, оно того стоит.
  • I
    Irakli
    ბოლოს ვიყავი ზედ საირმეში და საოცარი გამოცდილება მივიღე. განსაკუთრებით შთამბეჭდავი იყო მისი უკიდურესად მაღალი კოშკები და “რქები”, რომლებიც 900 მეტრის სიმაღლეზეა განლაგებული. მარჯვენა ნაპირიდან რიონი შესანიშნავ ხედებს გვთავაზობს ქვემო რაჭისა და ლაბეჩინის ეკლესიაზე. ისეთი შთაბეჭდილება დამრჩა, თითქოს შუა საუკუნეების ქალაქის ნანგრევებში ვმოგზაურობდი. ადგილამდე მისვლა, მართალია, გარკვეულ გამოწვევებს წარმოადგენს - 290 კილომეტრი თბილისისგან და 47 კილომეტრი ქუთაისიდან, თუმცა ღირდა. 1 კილომეტრის ქვის გზა ცოტათი დამღლელია, მაგრამ მას შემდეგ ყველაფერი ჯილდო ხდება.
  • K
    Kenneth
    Exploring the landslide block at Zeda Sairme offers a fascinating glimpse into the natural beauty and historical ruins of this region. The presence of towering formations and "horns" rising 900 meters is truly impressive. From the vantage point of the right bank of the Rioni river, the views of Kvemo Racha and the Labechina church are breathtaking. The remains of the ancient city span an incredible 2 kilometers, sunken 200 meters below, adding a mysterious allure to the site. Accessibility seems relatively straightforward, located 290 km from Tbilisi and 47 km from Kutaisi, although the last kilometer from the Kutaisi–Alpana–Oni road is a bit rocky. This area could be a fantastic spot for tourism and rock climbing enthusiasts.
  • c
    charlestaylor1995
    The description of the landslide block near Zeda Sairme is quite enticing for an avid nature enthusiast. Could you provide more details on the current state of the access road from the Kutaisi–Alpana–Oni highway? Is it manageable for someone not driving a 4x4 vehicle? Navigating rocky paths can be tricky, and I would prefer to avoid any unexpected car troubles during the visit.
  • А
    А.Н. Казаков
    Недавно побывал в этом районе на отдыхе. Впечатляет природа и можно сделать множество красивых зарисовок, но дорога к оползневому блоку оказалась сложной — каменистая местность требует хорошей подготовки. Однако виды на Квемо Рача и церковь Лабечина стоят всех усилий. Интересно узнать, планируется ли улучшение доступа к этим местам для туристов?
  • გ
    გრიგოლ შთამბერიძე
    რომელ თვესაა ამ რეგიონში ყველაზე კარგი პირობები კლდეზე ცოცვისთვის? რამდენადაა დაშვების საფასური მოგზაურებისთვის შესაძლებელი?
  • А
    Андрей Гончаров
    Интересная статья, было увлекательно узнать о таком необычном месте, которое сочетает в себе и возможность для туризма, и скалолазания. Удивительно увидеть башни и "рога", поднявшиеся на 900 метров. Также впечатляют масштабы провалившегося города — целых 2 км! Теперь понимаю, почему люди готовы преодолеть 290 км из Тбилиси ради такого зрелища. Интересно было бы узнать больше об истории этого оползневого блока.
  • D
    Drew
    Is it actually possible that a block of land could have sunk 200 meters? That sounds like a drastic shift. Also, considering the location is near tourist routes and climbing sites, wouldn't there be more reports or studies about it? This seems like a hidden gem, but I'm curious if the information is accurate.
  • S
    Saba
    რუკაზე მითითებული კოორდინატები ხომ არ არის არასწორი? 900 მეტრი სიგრძის კედლების ნახვა ხომ შეუძლებელია უშუალოდ მდინარე რიონის მახლობლად, სადაც ლანდშაფტი მეტწილად ბრტყელია. იქნებ სხვაგან არის განხილული ადგილი?
  • З
    Зинаида Паламарчук
    Потрясающее место для туристов и скалолазов! Вид на Квемо Рача и церковь Лабечина просто сказочный. Оползневый блок у Зеда Саирме впечатляет своими башнями и “рогами”. Немного сложновато добираться, но оно того стоит. Правда, было бы интересно узнать, есть ли организованные туры или гиды для таких поездок, особенно для тех, кто приезжает издалека.
  • M
    Maxton Ashington
    How safe is the rocky road from the Kutaisi–Alpana–Oni highway to the site, especially considering potential landslides? Also, are there any local guides available for hire, and how much might that cost?
  • ა
    ალეკო მოლაშვილი
    ქართული ბუნება საოცარია. ქალაქის ნანგრევები და "რქები" ზედ საირმეში იმდენად უნიკალურია, ტურისტმა ან მეკლდეურმა აუცილებლად უნდა გახადოს ეს ადგილი მისი გეგმების ნაწილად. მართალია, ჯერ არ გამომიცდია, მაგრამ 290 კილომეტრი თბილისიდან კავკასიონის ხედებით გზაა, რომელიც ღირს მგზავრობისას. საინტერესოა კიდევ თუ არის რაიმე სახელმძღვანელო რჩევა, რათა ზუსტად მივაგნო ნანგრევებს?
  • ა
    ალექსაური
    გვსურს გავიგოთ, როგორი სირთულისაა ეს გზა ზედ საირმესკენ და რა გამოცდილება სჭირდება იქ ასვლისთვის? ასევე, შესაძლებელია თუ არა ამ მიმართულებით ღამის გათენებისთვის კარვების დადგმა?
  • B
    Ben
    Is the rocky road from the Kutaisi–Alpana–Oni highway to the landslide block suitable for cars, or would I need a more rugged vehicle to visit the towers and ruins?
  • V
    Vitaliy
    Был в этом районе недавно и был поражён пейзажами вокруг оползневого блока у Зеда Саирме. Это место уникально своими башнями и "рогами", которые делают его идеальным для скалолазания. Вид на Квемо Рача просто завораживает, а сама прогулка по руинам города, провалившегося на 200 метров, оставляет неизгладимое впечатление. Дорога, конечно, непростая — последний километр проходит по каменистой дороге, но это того стоит.
  • C
    Celandra
    Хотелось бы узнать, есть ли на месте инфраструктура для туристов или всё на свой страх и риск?
  • W
    Winika
    The journey to the landslide blocks at Zeda Sairme was a real adventure. The rocky road is challenging but adds to the experience. The view of Kvemo Racha and the historic Labechina church is breathtaking, and it's worth every effort to see. The ruins stretch impressively for 2 km. It's hard to imagine that they once stood high above, now sunken by 200 meters. The location, 290 km from Tbilisi, is remote, yet it offers a perfect escape into nature and a touch of history. An ideal spot for those who enjoy a unique combination of hiking and exploration.
  • G
    G_elel
    Торфяные болота Испани – что-то совершенно уникальное! Удивительно, что сфагнум удерживает воду и не даёт торфянику покрываться водой, даже во время ливней. И возможность прогуляться по нему на болотных лыжах – это просто мечта для любителей необычных впечатлений.
    Ещё больше впечатляет историческая значимость этого места. Представить только, здесь жили люди шесть тысяч лет назад! Хотелось бы побывать и увидеть всё своими глазами, особенно зимородка или черепаху.
  • s
    svetlanamagicg
    Обожаю статьи про природные достопримечательности Грузии, всегда открываю для себя что-то новое. Вот и ещё одно открытие для меня - торфяные болота в Грузии, которые представляют собой уникальные экосистемы, непроходимые участки земли, покрытые слоем торфа. И оказывается, болота Испани также представляют собой важное природное богатство и имеют огромное значение для сохранения биоразнообразия.
  • А
    Аделина
    Какая прекрасная статья о болотах Грузии! Они являются настоящими природными сокровищами, наполненными загадками и удивительным разнообразием флоры и фауны. Я в восторге от вашего описания болота Испани и восхищаюсь его красотой и значимостью для окружающей среды. Ваша статья подарила мне удивительное виртуальное путешествие в это уникальное место, где я могу почувствовать себя частью природы. Благодарю вас за такую интересную и познавательную публикацию!
  • a
    alishertoktar8
    Какое удивительное место! Торфяник рядом с Чёрным морем — просто загадка природы. Этот мох, сфагнум, не только красив, но и защищает от наводнений. Представьте, он впитывает воду в 25 раз больше своего веса! Прогулка по этой зоне обещает незабываемые впечатления. Археологические находки добавляют волшебства. Тема позволяет увидеть, как важно сохранять природные богатства и наслаждаться их красотой.
  • i
    id-00-00
    Страх перед болотами пришел ко мне еще с детства, просматривая фильмы, боялась попасть в ловушку, из которой невозможно будет выбраться. А вот сейчас с годами у меня страх пропал, я вижу в болотах прекрасное. Из статьи Аллы я узнала много интересного, но есть один вопрос, почему природный участок в Грузии назвали болота Испании?
  • b
    bmv-007
    В детстве я обождала прыгать по болотным кочкам. Сейчас понимаю, что такие места могут быть весьма опасны для неподготовленного человека. Хорошо, что там, где я жила не было таких грандиозных болотистей местностей, как в описано в данной статье.
    Болота Испани в Грузии уникальны своим редчайшим мохом - сфагнумом. Однако, не менее удивителен и животный мир этой местности, поэтому данная зона является природоохранной.
    Впрочем это не лишает туристов возможности прогуляться по торфянику в специальных лыжах. Правда попрыгать в них не получится.
  • A
    Anastasia
    Многие в комментариях пишут, что не любят болота и для них болота это такое место куда ходить не стоит. Я объясню свою любовь к болотам, мой родной и любимый город построен на болоте. Как думаете какой это город? Дам подсказку он находится в России)
    К автору статьи или к знатокам есть вопрос. Нет ли на этих болотах такой проблемы как горение торфа? Я на своей памяти помню несколько раз, когда у нас горел торф на болотах и это кошмар, смог стоит стеной и потушить это горение очень сложно. А если ещё и сильный ветер, то это превращается в катастрофу. Если такая проблема есть на этом болоте, то как с ней борются?
  • m
    mashunya2101
    6. Дата- 18.06.23
    Прочитала статью «Торфяные болота в Грузии. Болота Испани» на сайте madloba.info. Что можно сказать о статье.
    ✅ Положительный момент статьи: Все гости и туристы, приезжающие в Аджарию, должны посетить уникальный торфяник Испани и узнать больше о его удивительных особенностях и ценности. Это интересное и важное приключение, которое откроет для вас новые грани природы и поможет понять важность сохранения уникальных природных объектов в мире.
    ✅Отрицательный момент статьи: Хотелось бы уточнить момент с посещением данного туристического природного уголка, а именно, вход на данный объект возможен только в составе туристической группы или также доступен для свободного посещения.
    Несмотря на положительные и отрицательные моменты статьи, я благодарю автора на каталоге Мадлоба за ценные сведения о природном объекте!
  • Д
    Дарья
    Очень красивый вид на фото: освещённые солнцем красивые болота и заснеженные вершины гор. Какая Грузия все-таки красивая страна! Очень повезло местным жителям каждый день любоваться такими красотами природы. Еще в Грузии много Национальных парков и особо охраняемых зон, в одной из которых и находится представленное на фото болото. А все потому, что тут растет очень редкий вид мха, который чувствителен к различным загрязнениям. Очень интересная статья, спасибо автору, что рассказал нам об еще одном красивом месте в Грузии!
  • Д
    Данил
    Никогда не думал, что какое то болото может быть привлекательным, но в случае с Испани, это, несомненно, так)) Испани стало местом притяжения, магнитом, для туристов и археологов. Внешне и не скажешь, что здесь было найдено множество археологических артефактов и памятников, с виду болото как болото, а хранит в себе такую историю 👍 Вот бы там побывать!!
  • b
    bikteeva94
    Я никогда раньше не встречала и не слышала о подобных местах! Испани – уникальный торфяник, который привлекает множество туристов. Он хранит важнейшие археологические памятники, здесь были обнаружены остатки поселений. Только представьте что здесь было много-много лет назад. Благодарю автора за полезную статью!
  • f
    filimonovanatalia73
    Болота меня никогда не привлекали,а наоборот,мне кажется,что болото это что-то страшное и мистическое .Но эту статью прочитала с большим интересом.Узнала новые факты о торфянике Испани.О сфагнуме вообще никогда не слышала, интересный мох.Но на болотных лыжах не
    рискнула бы пойти, так краешком посмотрела бы и все.Места однозначно красивые.Чего только не т в Грузии!
  • c
    chernega.di
    И снова болота. Выглядят они так же заманчиво, так же само как и с замашкой легко тетя затянут к себе во внутрь, думаю с таким чудом света стоит быть поаккуратней, дабы не дай бог не попасть в такую сложную ситуацию. лучше наблюдать за таким местом издалека, насколько это возможно)
  • Р
    Рита
    Торфяные болота. Болота Испани. Это интересное место тем что, болота полностью
    покрыто сфогановым торфом, Это- белый торф очень чувствителен к загрязнению
    окружающей среды, оно может больше своего веса впитывать воду, по этому
    оно никогда не покрывается водой. Во время ливней именно сфагнум болот Испани
    защищает от наводнении Кобулетти.
    Здесь природоохранная территория и туристы могут прокатится на болотных лыжах
    Что бы обозревать редкий сфагнум, редкий вид птицы зимородка, редкий вид черепахи.
  • l
    loli.lol.01
    Эти Торфяные болота выглядят довольно интересно. Мне было интересно о них узнать. Автор в своей статье смог подробно всё описать, чтобы было интересно. Меня удивило то, что если очень повезёт, здесь можно увидеть синюю птицу редкой красоты – зимородка, или сфотографировать черепаху редкой породы. Очень круто!
  • К
    Ксения
    Не смотря на то что торфяник очень полезный биологический материал и хранит в себе археологические памятники, для людей он не безопасен. Находясь на торфяном болоте вы можете почувствовать головокружение, затруднение дыхания или жжение на коже. Будьте осторожны.
  • b
    banan013max
    В нашей голове слово "Болото" ассоциируется с чем-то мрачным, холодным, черным. Но на деле мы можем наблюдать абсолютно полностью противоречивую картину. В Грузии красивы даже болота! Думаю, связанно это с тем, что в на этой картинке красивая погода, заснеженные горы. Интересная статья, из которой я узнал о таком мхе, как сфагнум, который имеет свойство впитывать в себя влагу.
  • b
    belosl-irina
    Не знала о таком интересном месте. Даже на картинке это выглядит необычно, интересно. Хотелось бы увидеть вживую этот уникальный торфяник Испани. Посмотреть на зимородка или редкую черепаху. Я знала что сфагнум впитывает большое количество жидкости, но не думала он способен поглощать количество жидкости, превышающее его собственный вес в 25 раз. Все это очень интересно. Спасибо за информацию.
  • a
    andrew
    Болота Испани примыкают к городу Кобулети. Попасть на болота очень легко, ведь они расположены очень близко к улице Руставели. Болота практически не тронуты человеком. Через них проходит приподнятая над землёй деревянная дорожка. Кое-где стоят информационные стенды на грузинском и английском языке.
დახმარება