ფარცხისის ციხე დგას გორაზე, ალგეთის მდინარეზე მაღლა, თეთრი წყაროს მუნიციპალიტეტში, ქვემო ქართლში, რეგიონის ციხე-სიმაგრეებსა და ნანგრევებს შორის. მისი მშენებლობის ისტორია უცნობია: ციხე პირველად ბაგრატ IV-ის (1027-1072) ეპოქის წყაროებში მოიხსენიება, თუმცა კედლები, სავარაუდოდ, აქ ადრეც იდგა. ციხისა და გათხრების შედეგების დაწვრილებითი აღწერა ფარცხისის ციხის ბლოგ-სტატიაშია.
ციხის მდებარეობა შემთხვევითი არ ყოფილა: ის ქვემო ქართლის ერთ-ერთ მთავარ მაგისტრალზეა განლაგებული, საიდანაც ჩანს მეზობელი სიმაგრეები, ბირთვისი, ორბეთი და ქოჯორის აღმოსავლეთი ნაწილი. დღეს ციხე ნანგრევებადაა შემონახული: მხოლოდ ცალკეული კედლის მონაკვეთები ახსენებს მის ყოფილ მასშტაბს. გათხრების შედეგების მიხედვით, სტრუქტურა ორ ნაწილს მოიცავდა, ცენტრალურ ციტადელს და მას თითქმის კონცენტრულად შემოვლებულ გალავანს. ერთადერთი შემონახული შესასვლელი ჩრდილოეთითაა, თაღოვანი კარიბჭით, სადაც აგური და ქვა ოსტატურადაა გადაჯაჭვული.
ადგილობრივ ლეგენდებში არის გადმოცემა ალგეთის მდინარემდე მიმავალი საიდუმლო მიწისქვეშა გვირაბის შესახებ, რომლითაც მოსახლეობას ალბათ შეეძლო ალყის დროს გაქცევა, ეს ზეპირი გადმოცემაა და არა დადასტურებული არქეოლოგიური ფაქტი, მაგრამ ის ადგილს კოლორიტს მატებს. ვიზიტორების შეფასებით, ციხემდე გზის პოვნა ძნელია ადგილობრივების დახმარების გარეშე.

























