დაამატეთ ორგანიზაცია

🏰 ფარცხისის ციხე: შუა საუკუნეების ციტადელის ნანგრევები მდინარე ალგეთის თავზე

🏰 მოკლედ მთავარზე

🏰 რა უნდა იცოდეთ ფარცხისის ციხეზე

შუა საუკუნეების ციხის ნანგრევები თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში, გორაზე მდინარე ალგეთის თავზე, თბილისიდან დაახლ. 43 კმ-ში. პირველად მოხსენიებულია მეფე ბაგრატ IV-ის მეფობის დროს (1027 წლიდან), თუმცა კედლები, სავარაუდოდ, უფრო ადრეც იდგა.

ციხე მოკლედ დანგრეული ციტადელი გალავნის ნაშთებით. ორი ისტორიული ბრძოლის ადგილი, 1074 და 1569 წლების. გორიდან ჩანს ბირთვისის, ორბეთისა და ნაწილობრივ ქოჯორის ციხეები.
💡 ფარცხისიდან იწყება ფეხით სავალი ბილიკი ცნობილი ბირთვისის ციხისკენ.
📍
მდებარეობათეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტი
🗓️
პირველი ხსენებაბაგრატ IV-ის მეფობა, XI ს.
⚔️
ბრძოლები1074 და 1569 წლები
🚗
გზათბილისიდან ~43 კმ

phartskhisi-fortress

მაღლა გორაზე, მდინარე ალგეთის მარცხნივ, თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში, ქვემო ქართლში, დგას ფარცხისის ციხის ნანგრევები. ადგილი დუმს თავისი ზუსტი წარმოშობის შესახებ: მშენებლობის თარიღი არცერთ წყაროში არაა დაფიქსირებული, ხოლო პირველი წერილობითი ხსენება მეფე ბაგრატ IV-ის მეფობის პერიოდს განეკუთვნება, რომელმაც მეფობა 1027 წელს დაიწყო. ეს მხოლოდ იმას ნიშნავს, რომ ციხე იმ დროისთვის უკვე არსებობდა და არა, ზუსტად როდის აშენდა.

მდებარეობა შემთხვევით არაა შერჩეული: ციხე რეგიონის ერთ-ერთ მთავარ გზაზე დგას, ხოლო მისი ზედა წერტილიდან ერთდროულად ჩანს ქვემო ქართლის რამდენიმე სხვა სიმაგრეც, ბირთვისის ციხე, ორბეთი და ნაწილობრივ ქოჯორიც. ასეთი თვალსაწიერი ფარცხისს ადგილმდებარეობის კონტროლის მოსახერხებელ პუნქტად აქცევდა, სავაჭრო გზების იქნებოდა თუ მტრის მისვლის.

🗺️ ფარცხისის ციხე რუკაზე

მარშრუტი Google Maps-ში
💡 სოფლიდან ციხემდე გზა სახლებს შორის გადის და დიდ დროს არ მოითხოვს. მიმართულება ადგილობრივებთან დააზუსტეთ, მაჩვენებლები ადგილზე ცოტაა.

📜 ისტორია: ბაგრატ IV-დან მეფე სიმონ I-ის ტყვეობამდე

ფარცხისის მიდამოებში არქეოლოგიურმა გათხრებმა ქვის ხანის, ბრინჯაოს ხანის, ანტიკურობისა და ადრეული შუა საუკუნეების მასალა აღმოაჩინა, რაც მოწმობს, რომ ტერიტორია საუკუნეების განმავლობაში მუდმივად დასახლებული იყო. წერილობით წყაროებში სოფელი და ციხე პირველად მეფე ბაგრატ IV-ის მეფობის დროს მოიხსენიება.

Крепость Парцхиси

ფარცხისს საქართველოს ისტორიის ორი მნიშვნელოვანი ბრძოლა უკავშირდება. 1074 წელს სწორედ აქ დაამარცხა საქართველოს მეფე გიორგი II-მ ხაზინადარი სარანგი. მეორე ბრძოლა, 1569 წლისა, ტრაგიკულად დასრულდა ქართული მხარისთვის: ქართლის მეფე სიმონ I ყიზილბაშებმა (სპარსულმა ჯარებმა) ტყვედ ჩაიგდეს, კახაბერ ყორღანაშვილის ღალატის შედეგად. მოგვიანებით თავად მოღალატე საჩინო ბარათაშვილმა შეიპყრო და კლდიდან გადააგდო.

სოფელი და ციხე რამდენიმე მნიშვნელოვან ქართულ საისტორიო თხზულებაშიცაა მოხსენიებული: ვახუშტი ბაგრატიონის „საქართველოს სამეფოს აღწერაში", „ქართლის ცხოვრებაში", „დავითის ცხოვრებაში", ბერი ეგნატაშვილის „ახალი ქართლის ცხოვრებაში" და არჩილის „თეიმურაზისა და რუსთაველის დიალოგში". ციხის ზუსტი აშენების თარიღი ისტორიკოსებისთვისაც კი უცნობია.

🏛️ რა შემონახულა: ციტადელი, კარიბჭე და გვირაბის ლეგენდა

Крепость Парцхиси

დღეს ციხე მძიმედაა დანგრეული, ჩვენამდე მხოლოდ ცალკეული კედლის მონაკვეთები მოაღწია. გათხრების შედეგად ციხის სტრუქტურა უფრო ნათელი გახდა: როგორც ჩანს, ის ორი ნაწილისგან შედგებოდა, ცენტრალური ციტადელისა და ციხის კედლისგან, რომელიც თითქმის კონცენტრულად ეხვევა მას. კედლების შიგნით შესასვლელი დღეს დაკარგულია, ერთადერთი შემონახული შესასვლელი ხვრელი ჩრდილოეთით, ზემოთ მდებარეობს, სწორედ იქვე გამოირჩევა შთამბეჭდავი თხემიანი კარიბჭე, სადაც აგური ოსტატურად ერწყმის ქვას.

კედლები ქვის ლოდებისგანაა ნაწყობი, ზედა ფენებში დამუშავებული ქვაცაა გამოყენებული, ამჩნევია მოგვიანებითი რესტავრაციების კვალიც. ციტადელის დასავლეთი ნაწილი ორმაგი კედლებითაა გამოყოფილი, რაც იმაზე მეტყველებს, რომ ნაგებობა ოდესღაც გაცილებით მასშტაბური ყოფილა, შესაძლოა სამ ან ოთხსართულიანიც კი.

Крепость Парцхиси

სტუმრებში ტრიალებს ლეგენდა ციხიდან მდინარე ალგეთისკენ მიმავალი საიდუმლო მიწისქვეშა გვირაბის შესახებ, რომლითაც მოსახლეობას თითქოს ალყის დროს ციტადელის შეუმჩნევლად დატოვება შეეძლო. ამის დოკუმენტური დადასტურება არ არსებობს, თუმცა ეს დეტალი ნათლად მეტყველებს იმაზე, თუ როგორ აღიქმება ციხე ადგილობრივებში დღესაც, როგორც ადგილი წარსულის ნამდვილი სამხედრო საიდუმლოებით.

🥾 ფარცხისი და ბირთვისი: ერთი რუბეჟის დაკავშირებული ციხეები

ფარცხისის ისტორია განუყოფლადაა დაკავშირებული მეზობელ ბირთვისის ციხესთან, რომელიც სოფლიდან 6-7 კმ-ში, აღმოსავლეთით, კირქვის კლდეებს შორისაა განთავსებული. შუა საუკუნეებში ეს ორი სიმაგრე ერთად იცავდა თანამედროვე ქვემო ქართლის ტერიტორიის დასავლეთ საზღვრებს. ბირთვისი, ბუნებრივ კანიონში ამოკვეთილი, საქართველოს ერთ-ერთ ყველაზე მიუვალ ციხედ ითვლება: თემურ-ლენგმაც კი 1403 წელს მხოლოდ ხრიკით აიღო, ღამით ჯარისკაცი აცოცდა კლდეზე და დანარჩენებს თოკი ჩამოუშვა.

Крепость Парцхиси

სწორედ ფარცხისიდან იწყება ცნობილი ფეხით სავალი ბილიკი ბირთვისისკენ. თუ ეს მარშრუტი დაწვრილებით გაინტერესებთ, იხილეთ ჩვენი მასალა ბირთვისის ციხეზე. მოგზაურისთვის ეს ორი ობიექტი ბუნებრივად ერთ მარშრუტად იკვრება: ერთი, ისტორიული გაჩერება გზაზე, მეორე, ლაშქრობის სრულფასოვანი მიზანი.

🚗 როგორ მივიდეთ ფარცხისამდე

თბილისიდან ფარცხისამდე დაახლ. 43 კმ-ია. მისვლა შესაძლებელია მიკროავტობუსით, რომელიც სამგორის მეტროსადგურიდან ცალკის მიმართულებით გადის, ან საკუთარი მანქანით, თეთრიწყაროს გავლით. სოფლიდან ციხემდე გზა სახლებს შორის მოკლეა, ადგილობრივი ძაღლები ხშირად თან გამოგყვებიან და ზოგჯერ სტუმრებთან ერთად ციხის კედლებზეც ადიან.

ყოფილხართ ფარცხისის ციხეში? გვიამბეთ, მიხვედით თუ არა ციტადელამდე, დაინახეთ თუ არა შორიდან ბირთვისი და ქოჯორი, და გაუგიათ თუ არა ადგილობრივებისგან ლეგენდა ალგეთისკენ მიმავალ გვირაბზე.

ინფორმაცია განახლებულია 2026 წლის ივლისისთვის. ნანგრევების მდგომარეობა და ბილიკების ხელმისაწვდომობა შეიძლება შეიცვალოს, გამგზავრებამდე დააზუსტეთ ადგილობრივებთან.
💗 წაიკითხეთ შემდეგ
ბირთვისის ციხე: საქართველოს ერთ-ერთი ყველაზე მიუვალი ციხე, სადაც ფარცხისიდან ფეხით სავალი ბილიკი მიდის.
ჭაფალას ციხე: ქვემო ქართლის კიდევ ერთი შუა საუკუნეების ციტადელი, შემონახული ზედა ციხითა და ძველი ქვის ხიდით ახლოს.
საქართველოს საუკეთესო კანიონები: ქვეყნის მთავარი კანიონების რეიტინგი, დაშბაშის ჩათვლით იმავე ქვემო ქართლის რეგიონში.
თბილისის 9 ისტორიული ციხე: ფარცხისთან ახლოს მდებარე ქალაქური ნანგრევებისა და ციხეების რეიტინგი, ნარიყალასა და ქოჯორის ჩათვლით.

❓ ხშირად დასმული კითხვები

❓ 🏰 რა არის ფარცხისის ციხე?

💬 შუა საუკუნეების ციხის ნანგრევები თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში, ქვემო ქართლში, გორაზე მდინარე ალგეთის თავზე. პირველად წერილობით წყაროებში მეფე ბაგრატ IV-ის მეფობის დროს მოიხსენიება, XI საუკუნეში.

❓ ⚔️ რა ბრძოლები მოხდა ფარცხისთან?

💬 ორი მნიშვნელოვანი: 1074 წელს მეფე გიორგი II-მ დაამარცხა ხაზინადარი სარანგი, ხოლო 1569 წელს ქართლის მეფე სიმონ I ყიზილბაშებმა ტყვედ ჩაიგდეს, კახაბერ ყორღანაშვილის ღალატის შედეგად.

❓ 🥾 როგორ უკავშირდება ფარცხისი ბირთვისის ციხეს?

💬 ორივე ციხე ერთად იცავდა რეგიონის დასავლეთ საზღვრებს შუა საუკუნეებში. დღეს ფარცხისის სოფლიდან იწყება ცნობილი ფეხით სავალი ბილიკი ბირთვისისკენ, რომელიც სოფლიდან 6-7 კმ-ში, აღმოსავლეთით მდებარეობს.

❓ 🏛️ რა შემონახულა ციხისგან დღეს?

💬 კედლის ცალკეული მონაკვეთები, ჩრდილოეთით მდებარე თხემიანი კარიბჭე და ცენტრალური ციტადელისა და მისი გალავნის კვალი. ზოგიერთი ნიშნის მიხედვით, თავდაპირველად ნაგებობა სამ ან ოთხსართულიანიც კი შეიძლება ყოფილიყო.

❓ 🚗 როგორ მივიდეთ ფარცხისამდე თბილისიდან?

💬 დაახლ. 43 კმ-ია, მიკროავტობუსით სამგორის მეტროდან ცალკის მიმართულებით, ან საკუთარი მანქანით თეთრიწყაროს გავლით.

ალა სმირნოვა
ავტორი:

ალა სმირნოვა

თანამდებობა: საქართველოს ღირსშესანიშნაობების ექსპერტი

მე ვარ ალა სმირნოვა, და მე სრულიად ვარ შეყვარებული საქართველოში. ჩემი ვნებაა გაზიარება საოცარ ისტორიებს და ამ ქვეყნის მდიდარ ძველ კულტურაში. როგორც საქართველო…

ვრცლად ავტორის შესახებ

32 კომენტარი


კომენტარის დასატოვებლად შედით ანგარიშში


  • Е
    Екатерина Иванова
    Знаєте, коли я вперше побачив ці руїни Partskhisi Fortress, мене просто захопило. Відчуття того, як історія дихає в кожному камені. І ці види на Алгеті! Здається, що ти переглядаєш стару гравюру, в якій оживають всі ті битви минулих століть. Я б порадив не лише заглядати в історію, а й пройтися навколо, вивчити кожен кут. Дуже важливо відчути атмосферу цього місця. Ті, хто хоче влаштувати собі трекінг, знайдуть це дуже цікавим. Але, чесно кажучи, місце потребує більшого уваги, щось на кшталт культурних заходів, щоб не загубити його велич. Справжнє мистецтво - це не лише каміння, це й людей, які вміють цінувати таку спадщину.
  • М
    Матвей Леонидович
    Не совсем понятно, как именно крепость могла выполнять функции контроля и безопасности торговли. Ведь если точная дата постройки крепости неизвестна, то неясно, какие именно торговые пути она контролировала и в какой исторический период. Возможно, стоило бы упомянуть какие-то конкретные факты или артефакты, подтверждающие её роль в торговле.
  • S
    Samuel Norton
    The fortress's strategic location is indeed fascinating. However, I'm curious about the specifics of the tunnel used for retreat. Are there any existing archaeological studies or historical documents that detail its structure or original use?
  • ი
    იაკი
    თუ არ ვცდები, ბაგრატ IV-ის პერიოდისთვის ეს ადგილსამყოფელი უკვე ფუნქციონირებდა. საინტერესოა, რა მდგომარეობაშია დღეს ის გვირაბი, რომელიც თავდაპირველად სწრაფი უკანდახევის მიზნით იყო გამოყენებული.
  • Е
    Е. Ерошин
    Интересно узнать, что крепость Парцхиси не только оборонительное сооружение, но и важный торговый пункт. Тонкости архитектуры восхищают: от туннеля для отступления до хорошо продуманного входа. Жаль, что сохранились только руины. Вдохновляет, как сохранившиеся сооружения, такие как Биртвиси и Орбети, выбиваются на фоне пейзажа.
  • J
    Jumber
    რა თქმა უნდა, საინტერესოა, რა მიზნებისთვის იყენებდნენ თავდაპირველად ოთხსართულიან სტრუქტურას? იგი ძირითადად სავაჭრო მოძრაობების დასაცავად იყო, მაგრამ მაინტერესებს, რა სხვა როლიც შეიძლებოდა ჰქონოდა ამ ნაგებობას თავის დროზე?
  • G
    Greg Morton
    Is there any information on guided tours or visitor access to the fortress? I'm interested in exploring the ruins and the tunnel mentioned.
  • Z
    Zachary Quinn
    I wonder about the actual purpose of the fortress. Was it truly more about trade control than defense? Given its strategic location on trade routes, it seems logical, but I'd expect a fortress to be primarily defensive. Maybe its role evolved over time. It's intriguing that there's no definitive date for its construction; it adds a layer of mystery to its history.
  • А
    Аркадий Борисович
    Хотелось бы узнать больше о строительных методах и материалах, использовавшихся в крепости Парцхиси. Тёсаный камень и огранённый булыжник звучат впечатляюще, но интересует, как именно их применяли. Вполне возможно, что такая информация могла бы дополнительно раскрыть архитектурные особенности крепости и объяснить её уникальность.
  • L
    Levter
    კეთილი იქნებოდა, ამ სტატიაში უფრო ზუსტად განეხილათ გაქვავების ხანის პერიოდი, რომელშიც პირველად მოიხსენიება ეს არქიტექტურული საოცრება. ბაგრატ IV-ის მეფობის დრო დასახელებულია, მაგრამ გაურკვეველია, როდის დაიწყო მისი მშენებლობა. ისტორიული კონტექსტი მეტად საინტერესო იქნებოდა.
  • R
    Rostom
    არის ცნობილი, ვის მიერ და როდის იყო აშენებული კედლის ძირითადი ნაწილი? ასევე, ვინ ხარობს ამ მშვენიერი ხილვის ადგილას დღეს?
  • Р
    Раиса Артёмовна
    Интересно, как выглядела крепость Парцхиси в свой расцвет, когда вся её архитектура была ещё полностью сохранившейся.
  • f
    fionab
    Visiting the fortress on the hill overlooking the Algeti River was like stepping back in time. The northern arched gate, made of brick and stone, was impressive, even though the fortress now stands partly in ruins. From the top, I could see the outlines of other historic sites like Birtvisi and Orbiti, which made me appreciate how strategic this location must have been for controlling trade routes. It’s fascinating to think about the four original floors and the escape tunnel beneath. Even for someone not fluent in Georgian history, the remnants of the fortress give a strong sense of its past importance.
  • Z
    Zoya
    С интересом прочитала о крепости Парцхиси. Удивило, что она не использовалась только для обороны, а играла важную роль в контроле торговли. Есть ли планы по её консервации или реставрации, чтобы сохранить оставшиеся руины для будущих поколений?
  • А
    Алексей Пахомов
    Интересно узнать больше о туннеле под крепостью, который использовался для быстрого отступления.
  • e
    emmalewis1992
    Is it possible to explore the tunnel beneath the fortress or is it not accessible to visitors?
  • M
    Marita
    კიდევ ერთხელ დავრწმუნდი, რაოდენ გამორჩეული არის ჩვენი ქვეყნის ისტორიული მემკვიდრეობა. არც კი ვიცოდი, რომ ნაწილობრივ დანახული იყო კოდჯორი იქიდან. აქამდე ხშირად ვსტუმრობდი ბირთვისსაც, მაგრამ არ ვიცოდი, რომ პარიხსისის ციხე-კოშკი ასე მჭიდროდ იყო დაკავშირებული სავაჭრო გზებთან. ახლა მაქვს ახალი მიმართულება, რაც აუცილებლად მექნება სანახავი.
  • M
    Marita
    კიდევ ერთხელ დავრწმუნდი, რაოდენ გამორჩეული არის ჩვენი ქვეყნის ისტორიული მემკვიდრეობა. არც კი ვიცოდი, რომ ნაწილობრივ დანახული იყო კოდჯორი იქიდან. აქამდე ხშირად ვსტუმრობდი ბირთვისსაც, მაგრამ არ ვიცოდი, რომ პარიხსისის ციხე-კოშკი ასე მჭიდროდ იყო დაკავშირებული სავაჭრო გზებთან. ახლა მაქვს ახალი მიმართულება, რაც აუცილებლად მექნება სანახავი.
  • L
    Leah S.
    The strategic location of the fortress at the crossroads of trade routes is fascinating, especially considering its primary role in trade protection rather than just defense. I'm curious, are there guided tours available that explain more about the fortress's historical context and architecture?
  • А
    Артем_Троицкий
    Интересно было бы узнать, какие исторические события происходили вокруг этой крепости в период её расцвета.
  • М
    Михаил Жданов
    Интересно, почему крепость была построена именно на этом месте у реки Алгери? Это из-за пересечения торговых путей или были еще какие-то стратегические причины для выбора такого расположения?
  • И
    Игорь
    Крепость Парцхиси — настоящее историческое сокровище Грузии. Хотя точную дату её постройки до сих пор не установили, сама атмосфера этого места — уже повод посетить его. Во времена, когда территория находилась под властью короля Баграта IV, эта крепость была важным элементом торговых связей региона, и её стратегическое расположение обеспечивало отличные виды на ближайшие поселения. Несмотря на то, что сегодня крепость сохранилась не в полном объеме, даже в руинах она впечатляет своей древностью и архитектурной изысканностью. Это отличное место для тех, кто интересуется средневековой историей и любит такие атмосферные и живописные уголки Грузии.
  • E
    Elvina
    Крепость Парцхиси — это действительно одна из тех достопримечательностей Грузии, которые оставляют впечатление своей древностью и атмосферой. Интересно, что археологи до сих пор не могут точно определить её возраст. Это делает её ещё более загадочной и притягательной для любителей истории. Впечатляет также её расположение, которое не только открывает панорамные виды, но и подчёркивает важность этого места как торгового центра. Жаль, что крепость сохранилась не в полном объеме, но даже в виде руин она рассказывает о величии прошлого. Статья пробудила во мне желание посетить это место и увидеть все своими глазами.
  • G
    G_elel
    Читая статью, я была поражена историей крепости Парцхиси. Ее загадочное прошлое и стратегическое расположение на старых торговых путях делают это место невероятно интересным. Особенно впечатлило упоминание о том, что изначально крепость имела четыре этажа, а теперь от нее остались только руины. Хотелось бы увидеть эти древние стены своими глазами и представить, как здесь кипела жизнь сотни лет назад. Спасибо за вдохновение!
  • v
    viktoriadosmetova
    Жаль, что многое от крепости утерялось и мы не можем увидеть её в первозданном виде, в её истинном величии.
    Но даже след от этого строения впечатляет.
  • Е
    Елена
    Район Квемо Картли действительно богат на знаковые достопримечательности, и крепость Парцхиси – одна из них. Хотя археологи так и не смогли точно определить возраст этой крепости, это только добавляет ей загадочности и очарования. Представьте себе, в первоначальном варианте крепость имела целых четыре этажа! Это место просто дышит историей и, безусловно, заслуживает внимания. Спасибо за пост, он вдохновляет на путешествия и открытие новых исторических сокровищ Грузии!
  • r
    roma
    Крепость Парцхиси впечатляет своей мощью и величием. Ее каменные стены и башни могут рассказать о богатой истории прошлых эпох, когда она служила защитой от врагов и стратегическим пунктом. Она восхищает своей архитектурной красотой и прекрасно сочетается с окружающей природой Посетив крепость Парцхиси, туристы могут ощутить дух давних времен и проникнуться атмосферой средневековья. Здесь они смогут прогуляться по старинным площадям и узким улочкам, осмотреть сохранившиеся фрагменты оборонительных сооружений и насладиться потрясающим видом на окружающую местность.
  • m
    mashunya2101
    Прочитала статью «В районе Квемо Картли немало знаковых достопримечательностей Грузии. Одной из таковых является крепость Парцхиси.» на сайте madloba.info. Что можно сказать о статье. ✅ Достоинства статьи - Статья предоставляет информацию о достопримечательности - крепости Парцхиси в Квемо Картли, Грузия. - Описывается история и особенности крепости, включая ее расположение, архитектуру и использование в торговых отношениях. - Упоминается культурный и исторический интерес к крепости, особенно для любителей средневековых замков и пейзажей. - Статья содержит информацию о состоянии крепости в настоящее время. ✅ Недостатки статьи - Отсутствует информация о возможных мероприятиях или экскурсиях, связанных с посещением крепости. - Не указаны точные источники информации, что может вызывать сомнения в достоверности некоторых утверждений. - Отсутствует карта или схема, позволяющая лучше представить расположение крепости и ее окружающей местности. Несмотря на положительные и отрицательные моменты статьи, я благодарю автора на каталоге Мадлоба за интересную и полезную статью!!
  • m
    mashunya2101
    Прочитала статью «В районе Квемо Картли немало знаковых достопримечательностей Грузии. Одной из таковых является крепость Парцхиси.» на сайте madloba.info. Что можно сказать о статье. ✅ Достоинства статьи - Статья предоставляет информацию о достопримечательности - крепости Парцхиси в Квемо Картли, Грузия. - Описывается история и особенности крепости, включая ее расположение, архитектуру и использование в торговых отношениях. - Упоминается культурный и исторический интерес к крепости, особенно для любителей средневековых замков и пейзажей. - Статья содержит информацию о состоянии крепости в настоящее время. ✅ Недостатки статьи - Отсутствует информация о возможных мероприятиях или экскурсиях, связанных с посещением крепости. - Не указаны точные источники информации, что может вызывать сомнения в достоверности некоторых утверждений. - Отсутствует карта или схема, позволяющая лучше представить расположение крепости и ее окружающей местности. Несмотря на положительные и отрицательные моменты статьи, я благодарю автора на каталоге Мадлоба за интересную и полезную статью!!
  • g
    gjfroksit228
    Интересная статья, с удовольствие бы постели данную крепость. Жаль конечно, что до наших времен дошли только останки данного древнего сооружения, или же автор не смог найти больше фоток самой крепости. Но все равно хочется посетить данное место, хотя бы ради его видов и природы вокруг
  • И
    Иван
    Эта разрушенная древняя грузинская крепость действительно завораживает. Поскольку я историк бы с удовольствием посетил бы это место. Жалко автор публикации не добавил больше фотографии. И кстати сейчас модно делать реставрации заданий в 3D моделях, такая графическая модель была бы полезна экскурсоводом, поскольку они бы показывали её бы туристам.
  • В
    Влада
    Крепость Парцхиси завораживает своим внешним видом, ведь на его месте остались уже какие-то непонятные развалины, руины одним словом, но всё равно побывать в этом месте было бы интересно, было бы интересно изучить историю этого места, просто понять, что там вообще происходило, не просто узнать пару фактов, а действительно углубиться в этот вопрос.