💧 🏔️ დევი, გოგნი, ლეღვანი, ლომინა და იმერეთის სხვა ტბები: სიმაღლეები, ბილიკები, მისასვლელი და სალაშქრო სეზონი.
🏔️ რა უნდა იცოდეთ იმერეთის ტბებზე
ჩრდილოეთ იმერეთში, ლეჩხუმისა და სამეგრელოს ქედების გასწვრივ, ათზე მეტი მაღალმთიანი მყინვარული ტბაა გაფანტული 1600-დან 2700 მეტრამდე სიმაღლეზე. მათი უმეტესობა საქართველოს ფარგლებს გარეთ პრაქტიკულად უცნობია. სეზონი: ივლისი–სექტემბერი.
ჩრდილოეთ იმერეთი არ არის ის ადგილი, საითაც გზამკვლევები ჩვეულებრივ მიგვმართავენ. პრომეთეს გამოქვაბულები, გელათის მონასტერი და თვით ქუთაისი რეგიონის სამხრეთ-ცენტრალურ, ფეხშედგმულ ზოლშია. მაგრამ ავდით წყალტუბოს ან საჩხერის ჩრდილოეთით მთებში, სურათი მთლიანად იცვლება. დაახლოებით 1600-დან თითქმის 2700 მეტრამდე სიმაღლეზე, ლეჩხუმისა და სამეგრელოს ქედების ნაკეცებში, დევს ტბები, რომელთა შესახებაც ვიზიტორთა უმეტესობას წარმოდგენაც კი არ აქვს.
ყველა მათგანი მყინვარული წარმოშობისაა. მყინვარები ათასობით წლის წინ უკან დაიხია, ცირკებსა და ღრმულებში მორენითა და ძირისკალისგან შექმნილი ჭურჭლები დატოვა. ზოგი ტბა თოვლის დნობითა და მიწისქვეშა წყაროებით იკვებება, რამდენიმე კი ზაფხულის ბოლოს შესამჩნევად მცირდება. წყალი თითქმის ყველგან ცივი და გამჭვირვალეა, ინფრასტრუქტურის გარეშე. ობიექტების სრული სია კოორდინატებითა და ფოტოებით ხელმისაწვდომია იმერეთის რეგიონის ბუნებრივი ღირსშესანიშნაობების განყოფილებაში.
🗺️ ყველა ტბა: მისასვლელის სირთულის მიხედვით
გახსენით ჯგუფი სასურველ ტბაზე გადასასვლელად.
🟢 ნახევარ დღეში მისაღწევი 4
🔵 სრული სალაშქრო დღე 5
🔴 მრავალდღიანი ექსპედიცია 3
🗺️ იმერეთის ტბები რუკაზე
Google Maps-ში გახსნა💧 ლეღვანი: ჯგუფის ყველაზე ცნობილი ტბა
ლეღვანი ის ტბაა, რომლის ფოტოებიც ყველაზე ფართოდ ვრცელდება ინტერნეტში. ის იმერეთის ტბებს შორის ყველაზე მაღალ საერთაშორისო საძიებო ინტერესს იწვევს: მხოლოდ კატალოგის გვერდზე წელიწადში 652 ჩვენება, მე-11 პოზიციაზე და პრაქტიკულად ნულოვანი დაკლიკვით, შესაძლებლობა, რომელიც ჯერ კიდევ ველოდება გამოყენებას.
ის ჯგუფის სამხრეთ ნაწილშია, შედარებით მოსახერხებელი მისასვლელით ამ მთებისთვის ჩვეული სტანდარტებით. ბილიკი წიფლის ტყის გავლით გადის, შემდეგ ალპურ მდელოებზე გადის. წყალი მზის სხივებში მომწვანო-ფირუზისფერ ელფერს იძენს, ღია ქვების ფსკერისა და ზოგან მნიშვნელოვანი სიღრმის შედეგად. ტბის ირგვლივ ღია რელიეფია, ხედით ქედისკენ.
💧 გოგნი: ფირუზისფერი ტბა ყველაზე მაღალი მოთხოვნით
გოგნი ჯგუფში ერთადერთი ტბაა, რომელიც უკვე მასშტაბურ ორგანულ ტრაფიკს იძლევა: 20 დაკლიკვა თვეში ქართულენოვან მოთხოვნაზე, 1.4 პოზიციაზე. ეს მუდმივ, მზარდ ინტერესზე მიუთითებს.
ტბა წყალტუბოს მუნიციპალიტეტშია, სიმაღლეზე, რომელიც მის მთავარ თავისებურებას განსაზღვრავს: წყალი აქ ცივი რჩება აგვისტოშიც კი. წყლის ფერი დღის განმავლობაში იცვლება, დილით მუქი ლურჯია, შუადღით მზეზე ფირუზისფერად გადადის. ბილიკი შქერის გავლით გადის, რომელიც ივნის-ივლისში ვარდისფერ დერეფნად იქცევა. სოფლიდან სრული დღის ლაშქრობაა, ღამისთევა ნაპირზე ხელმისაწვდომია.
💧 ლომინა: ტბა ჩანჩქერით
ლომინა ჯგუფში რუსულენოვან ვიზიტორებში ყველაზე ცნობილია, მუდმივი საძიებო ტრაფიკით როგორც „ლომინაზე", ისე „ლომინას ჩანჩქერზე". მარშრუტის გამორჩეული ნიშანია ჩანჩქერი, რომელსაც ბილიკი ასვლისას გვერდს უვლის: ორმაგი სიამოვნების ლაშქრობა.
ტბა ჯგუფის ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილშია, შედარებით მაღალ სიმაღლეზე ამ რეგიონისთვის. მისასვლელი საშუალო სირთულისაა. სანაპირო ღიაა, ღამისთევა ქედის ხედით ჩვეულებრივი პრაქტიკაა. ახლოს კარვისთვის ვაკე ადგილებია, ტბის წყლის დალევა შესაძლებელია გაფილტვრის შემდეგ.
💧 შემორევი: ღია მაღალმთიანი ქვაბული
შემორევი მყარ ქართულენოვან საძიებო მოთხოვნას იძლევა, 2.1 პოზიციაზე, მაგრამ რეალურ ვიზიტებად გადაქცევა ჯერ დაბალია, ზუსტად ეს ხარვეზი უნდა შეავსოს ამ გზამკვლევმა.
ტბა ჯგუფის აღმოსავლეთ ნაწილშია, ღია ცირკში, ტყის საფარის გარეშე. გარშემო ალპური ზონაა, კლდის კედლებით, თოვლის საფარით ივლისამდე. სოფლიდან მისასვლელი სრულ დღეს მოითხოვს. ქედის ასახვა უძრავ წყალში ადგილის მთავარი სანახაობაა.
💧 დევი: ქედის თვით კიდეზე
დევი ჯგუფის ერთ-ერთი ყველაზე მაღალმთიანი ტბაა. გრძელი მისასვლელი, მოსახერხებელი გზის გარეშე, ნამდვილი მთის გამოცდილებაა საჭირო. სანაცვლოდ ის გვთავაზობს იშვიათ რამეს ამ რეგიონისთვის: ნაპირს, სადაც ერთდღიანი ჯგუფებიც კი ვერასდროს აღწევენ.
ტბა სამეგრელოს საზღვართან ახლოს მდებარეობს. ბილიკი წიფლის ტყის გავლით ადის, შემდეგ სუბალპურ შქერის ზონაში, შემდეგ ღია ქედის გასწვრივ. ღამისთევა ტბასთან პრაქტიკულად სავალდებულოა, თუ ძალიან ადრე არ გაემგზავრებით.
💧 ღურღუმელა: მშვიდი და მოშორებული
ღურღუმელა ჯგუფის აღმოსავლეთ ნაწილშია. GSC მონაცემები მინიმალურია: მხოლოდ 5 ჩვენება წელიწადში, მაგრამ 1.0 პოზიციაზე, რაც ნიშნავს, რომ ვინც ამ კონკრეტულ ტბას ეძებს, კატალოგის გვერდს მაშინვე პოულობს, თუმცა ჯერჯერობით მაძიებლები ცოტაა.
გრძელი მისასვლელი ტყის ზონის გავლით, რამდენიმე აღმასვლით, ღურღუმელას სრული იზოლაციის მაძიებელთა მარშრუტად აქცევს. უახლოესი ღამისთევის ადგილი რამდენიმე საათის ფეხით სავალია.
💧 გულოური: ჯგუფის ყველაზე სამხრეთული
გულოური კოორდინატებით ჯგუფის ყველაზე სამხრეთული ტბაა. ინტერესი ზომიერია, მისასვლელი გრძელია, მაგრამ მარშრუტი კარგად ერწყმის ღამისთევას და მეზობელი ხეობების შესწავლას. ეს კარგი ადგილია იმერეთში პირველი მთის ბანაკისთვის: რელიეფი ექსტრემალური არ არის, დაცული ადგილებიც არსებობს.
💧 ოსხაპო: შქერის გავლით მთის ქვაბულამდე
ოსხაპო ქართულ საძიებო შედეგებში ერთ-ერთი ყველაზე კარგად დაპოზიციონირებული ტბაა, თუმცა ჯერ კიდევ დაკლიკვის გარეშე. ბილიკი იმერეთის ტიპურ შქერის სარტყელში გადის: ივნისში ვარდისფერი ყვავილობის ზღვა.
💧 ნაპრალის ტბა, თეოდორე და ტაბარაული: პატარა საგანძურები
ჯგუფის დასავლეთ ნაწილში სამი ტბა ერთმანეთთან ახლოს მდებარეობს. ნაპრალის ტბას სანაპიროს დამახასიათებელი ფორმის გამო ერქვა სახელი. თეოდორეს ტბა და ტაბარაული ისე ახლოს დგას ერთმანეთთან, რამდენიმე კილომეტრის რადიუსში, რომ ორივეს ერთ დღეში გაერთიანება ბუნებრივი არჩევანია.
სამივე პრაქტიკულად არ ფიგურირებს ტურისტულ წყაროებში, რაც ზუსტად მათ მთავარ ღირსებას წარმოადგენს.
🥾 როგორ მივიდეთ და საიდან დავიწყოთ
ამ გზამკვლევის ყველა მარშრუტისთვის საბაზო ქალაქებია ქუთაისი და წყალტუბო. ქუთაისიდან ყველაზე მოსახერხებელია ტრანსფერის ორგანიზება ქედის ძირას სოფლებამდე. მისასვლელი გზების უმეტესობა გრუნტიანია, ნაწილი წვიმის შემდეგ ჩვეულებრივი მანქანებისთვის გაუვალი ხდება. 4WD ან მაღალი გამსვლელობა მნიშვნელოვნად ამარტივებს ლოგისტიკას.
მარშრუტკები ქუთაისიდან რამდენიმე სოფლამდე დადის, თუმცა განრიგი არარეგულარულია, წინა დღეს გადაამოწმეთ. სასტუმრო სახლები რამდენიმე სოფელშია ბილიკების დასაწყისთან, მაგრამ წინასწარი ჯავშანი აუცილებელია, ადგილები ცოტაა. ქუთაისის ტურისტული საინფორმაციო ცენტრი საუკეთესო პირველი წერტილია ბილიკების აქტუალური მდგომარეობისა და ადგილობრივი გიდების კონტაქტებისთვის.
🥾 სამი მარშრუტი
🌿 ბუნება: შქერი, კალმახი და მყინვარული წარმოშობა
იმერეთის ტბები ფორმირდა გვიან პლეისტოცენში, როდესაც უკან დახეული მყინვარები მთის ცირკებში ღრმულები დატოვა, რომლებიც დნობის წყლითა და ნალექით ივსებოდა. დღეს ტბების უმეტესობა გაზაფხულის თოვლის დნობითა და გარშემო წყაროებით იკვებება. წყლის დონე ზაფხულის განმავლობაში ნელა ეცემა, სექტემბრისთვის მინიმუმს აღწევს.
ბილიკების დამახასიათებელი ფლორაა Rhododendron caucasicum. ის მკვრივ ბუჩქნარს ქმნის 1800-2400 მეტრ სიმაღლეზე და ივნის-ივლისში ყვავის. ამ პერიოდში ბილიკები ვარდისფერ-თეთრ გვირაბებად იქცევა, კავკასიის ერთ-ერთი ყველაზე შთამბეჭდავი ხედი. ფერდობის ქვემოთ წიფლისა და წიწვოვანი ტყე იწყება, კავკასიური სოჭითა და კოხის ფიჭვით.
ტბებში კალმახი ბინადრობს, წყლის სისუფთავის მაჩვენებელი. თევზაობა ადგილების უმეტესობაში არ არის აკრძალული, მაგრამ ქართული ლიცენზია სჭირდება. ნაპირებზე შეგიძლიათ შეხვდეთ კავკასიურ ფასიანს, შამშვილდს ან დათვს, ცხოველებს აქ არ სდევნიან, ამიტომ ნაკლებად შეშინებულები არიან.
📌 მოლაშქრის სია
📄 გადმოწერეთ ოფლაინ გზამკვლევი PDF-ად
მდებარეობის რუკა, ყველა ტბის GPS კოორდინატები, მარშრუტები და მოლაშქრის სია. მუშაობს ბილიკზე კავშირის გარეშეც.
თქვენ ხართ ყოფილხართ იმერეთის ტბებთან? დატოვეთ შეფასება: გვიამბეთ, რომელ ტბამდე მიხვედით, როგორ ჩაიარა ბილიკმა, რამდენი დრო დასჭირდა და რამ გაგაოცათ ყველაზე მეტად. თქვენი გამოცდილება დაეხმარება მათ, ვინც ჯერ კიდევ გეგმავს მარშრუტს.
ინფორმაცია განახლებულია 2026 წლის ივნისისთვის. ბილიკების მდგომარეობა, სოფლებამდე გზის ხელმისაწვდომობა და სასტუმროების ადგილების ხელმისაწვდომობა სეზონის მიხედვით იცვლება, წინასწარ გადაამოწმეთ.
❓ ხშირად დასმული კითხვები
💬 ჩრდილოეთ იმერეთში, ლეჩხუმისა და სამეგრელოს ქედების გასწვრივ, ათზე მეტი მაღალმთიანი მყინვარული ტბაა. მთავარები: ლეღვანი, გოგნი, ლომინა, შემორევი, დევი, ღურღუმელა, ოსხაპო, გულოური, ტაბაკურო, ნაპრალის ტბა, თეოდორეს ტბა და ტაბარაული. სიმაღლეები 1600-დან 2700 მეტრამდე მერყეობს.
💬 სეზონი ივლისიდან სექტემბრამდეა. ივნისში ზოგი ბილიკი ჯერ კიდევ თოვლშია. საუკეთესო თვე აგვისტოა: თოვლი დნება, ბილიკები მშრალია, ამინდი სტაბილურია. შქერი ივნის-ივლისში ყვავის, ბილიკები ვარდისფერად ღებავს. 20 სექტემბრის შემდეგ ამინდი მკვეთრად უარესდება.
💬 საბაზო ქალაქია ქუთაისი. ქედის ძირას სოფლები 40-დან 120 კმ-მდე მანძილზეა, გრუნტიან გზაზე, 4WD ან მაღალი გამსვლელობა საჭიროა. მარშრუტკები ზოგ სოფლამდე დადის, მაგრამ არარეგულარულად. ქუთაისის ტურისტული საინფორმაციო ცენტრი დაგეხმარებათ მძღოლებისა და გიდების აქტუალურ კონტაქტებში.
💬 დამოკიდებულია იმაზე, რა გაქვთ პრიორიტეტად. გოგნი ფირუზისფერი წყლისა და შქერის ყვავილობისთვის. ლომინა ჩანჩქერისთვის გზაში. ლეღვანი ხელმისაწვდომობისა და ხედისთვის. შემორევი ღია მთის ქვაბულისა და ქედის ასახვისთვის. თითოეული ტბა თავისებურად ლამაზია დღის სხვადასხვა დროსა და განათებაზე.
💬 დიახ, ტბების უმეტესობას აქვს კარვისთვის შესაფერისი ვაკე ადგილი. ღამისთევის წინააღმდეგ წესები არ არსებობს. საჭიროა დათბობის კარავი (ღამეები ცივია აგვისტოშიც კი), გაზქურა (ნაპირებთან საშეშე არ არის) და საკმარისი საკვები. ტბის წყალი დალევამდე გაფილტრეთ.
💬 Rhododendron caucasicum, 1-2 მეტრის სიმაღლის ბუჩქი თეთრი ან ვარდისფერი ყვავილებით, რომელიც მკვრივ ბუჩქნარს ქმნის 1800-2400 მეტრ სიმაღლეზე. ივნის-ივლისში ყვავის. ამ პერიოდში შქერის გავლით ბილიკები კავკასიის ერთ-ერთ ყველაზე შთამბეჭდავ სანახაობად იქცევა. დანარჩენ დროს ბუჩქები მკვრივ მწვანე გვირაბს ქმნის.
💬 სასტარტო სოფლების უმეტესობამდე, კი. ზოგი მისასვლელი გზა ტექნიკურად ჩვეულებრივ მანქანასაც გადის მშრალ ამინდში, მაგრამ წვიმის შემდეგ მარტივი გრუნტიც კი რეალურ გამოწვევად იქცევა. ჯიპის გაქირავება ქუთაისში ან ადგილობრივ მძღოლთან შეთანხმება სასტუმროს გავლით ყველაზე საიმედო ვარიანტია.
💬 სოფლებში ჩვეულებრივ ლოვს, ბილიკებსა და ტბებთან კი უმეტესად არა. ჩამოტვირთეთ რეგიონის ოფლაინ რუკა წინასწარ (Organic Maps კარგად ფარავს ამ ტერიტორიას). შეატყობინეთ ვინმეს თქვენი მარშრუტი და დაბრუნების სავარაუდო დრო.
4 კომენტარი
კომენტარის დასატოვებლად შედით ანგარიშში